Beskrivelse: ¯ygar 6b
Bilete: D/s Ó¯ygarÓ pŒ veg til den neste kaien i ¯ygardsruta.
Foto: Universitetet i Bergen, Billedsamlingen.(c)
KLAR TIL FORHALING

VISITASMELDING FR

¯YGARDSKYRKJELYDANE

¯YGARDEN PRESTEGJELD,

ved Bj¿rgvin biskop Ole D.Hages¾ther sin

VISITAS 13.-17.SEPTEMBER 2006.

2.utgŒve med tillegg 2007:

*Visitasprotokoll og Visitasforedrag 17.SEPTEMBER 2006,

*Helsing frŒ Sokneprest og RŒdsleiarar 17.SEPTEMBER 2006,

*Referat frŒ ÓEttervisitas 18.SEPTEMBER 2007.

Ein BŒt i Stormen duva
 
Ein BŒt i Stormen duva,  
Men Jesus var um Bord.  
Hans L¾resveinar gruva,  
DŒ BŒra braut pŒ Fjord.  
Men sjŒ, dŒ Jesus vakna  
Og truga Storm og Hav,  
DŒ Vind og VŒgar spakna,  
Og Vedret stillna av!   
 
VŒr Gud kann Under verka,  
Veit RŒd i rette Tid! 
Det skal kvar Kristen merka  
I Livsens Storm og Strid.  
So tarv me aldri klaga,  
NŒr han er med um Bord,  
Som Vind og VŒg kann aga  
Og stilla med eit Ord.   
 
NŒr Jesus vil oss fylgja,  
Me fara fram so trygt  
VŒr Leid pŒ Livsens Bylgja  
Um —g det stormar stygt.  
Igjenom Brim og BŒra  
Hans R¿yst me h¿yra kann,  
Som Vret upp kann klŒra  
Og lysa oss i Land.   
 
Me ganga her og gruva,  
NŒr Vegen ber imot;  
Me snŒva i kvar Tuva,  
Som m¿ter her vŒr Fot.  
Men nŒr me ned vil siga,  
I Jesu Fang me fly  
Og sterke atter stiga  
Som ¯rn i Ungdom ny.   
 
Og nŒr frŒ denne Verdi  
Me venda skal vŒr Stamn,  
Fylg, Jesus, med pŒ Ferdi  
Og f¿r oss vel i Hamn!  
Du Vegen veit og MŒten,  
Du kjenner MŒl og Med;  
NŒr du er med pŒ BŒten,  
Me fara heim i Fred.
NoS 470 i originalversjon. Tekst: Elias Blix  FrŒ E. Blix, Nokre Salmar, 4. UtgŒve. Samlaget, Kristiania, 1891. s.61-62.
Tone: Mig hjertelig nu l¾nges. 

 

KLAR TIL FORHALING

VISITASMELDING

¯YGARDEN PRESTEGJELD

Red.: Sokneprest Svenn Martinsen.

 

 

INNLEIING

 

Denne visitasmeldinga vert lagt fram i samband med biskop Ole D.Hages¾ther sin visitas i ¯ygarden prestegjeld i dagane onsdag 13.-s¿ndag 17.september 2006.

 

Meldinga er utarbeidd pŒ vegner av prestetenesta, prestegjeldsstaben, og dei 3 kyrkjelege rŒda i ¯ygarden.

 

Fleire medarbeidarar har levert stoff til meldinga. Meldinga sitt innhald som gjeld kyrkjer, kyrkjegardar, bygningar og ¿konomi, er i all hovudsak skrive av kyrkjeverje/dagleg leiar Odd N. Thormods¾ter.

 

Avsnittet om born og ungdom er skrive av kyrkjelydspedagogane Rannveig Vestb¿stad Vik og Synn¿ve Sand¿y Voldsund, med god hjelp av sekret¾r Kari Sand¿y Rong.  Avsnitt om kyrkjemusikk er skrive av kantor Anne Lise Gr¿m og hennar vikar Torgeir Landro. Faktaopplysningar om ¯ygarden kommune er skrive av Ingvill Osland.

 

Innhaldet i einskildbidrag frŒ medarbeidarane er redigert saman av sokneprest Svenn Martinsen. Dei fleste konkrete vurderingar er gjort av soknepresten. Desse vil verta utdjupa og dr¿fta under visitasen.

 

Meldinga b¿r lesast saman med peikarane til internettsidene pŒ http://www.stellamaris.no .Mest effektivt skjer dette ved Œ nytta den elektroniske versjonen:

 

Den trykte versjonen vil verta distribuert til Biskop, RŒdgjevar og Prost, til kommunen og andre offentlege etatar i ¯ygarden. Nokre eksemplar stŒr til rŒdvelde for kyrkjelydsmedlemmer som er interesserte i det kyrkjelege arbeidet i prestegjeldet.

 

Rong, 30.august 2006:


Svenn Martinsen/s/

Sokneprest

 

Odd N. Thormods¾ter/s/

Kyrkjeverje/Dagleg Leiar



Bente Helles¿y Guntveit/s/

Leiar BlomvŒg SoknerŒd

 

Atle DŒv¿y/s/

Leiar Hjelme soknerŒd


 

Gustav M Landro/s/

Leiar ¯KF

 

For n¾rare informasjon, kontakt: ¯ygarden Prestegjeld, tlf.56 38 22 40. Sokneprest Svenn Martinsen dir. tlf.56 38 22 44. mobil 950 67890.

 

 

 

 

 

 

Helsing frŒ Ordf¿raren

 

Beskrivelse: pictureiconname1085 ¯ygarden kommune

Ordf¿raren

 

Ordf¿raren si helsing i h¿ve bispevisitasen i ¯ygarden september 2006

 

¯ygarden kommune vart oppretta i 1964, etter ei samanslutning av Hjelme kommune og delar av tidlegare Herdla kommune. PŒ midten av 70-talet var det nedgong i folketalet (2750). Betre kommunikasjonar f¿rte etter kvart til at denne trenden vart snudd og folk flytta attende til kommunen. I 2006 vil folketalet i kommunen passera 4100 og ¯ygarden er ein av dei kommunane som veks prosentvis veks mest i landet.

 

F¿r levde folk av fiske og jordbruk. Ein del reiste til sj¿s og nokre vekependla til Bergen. I dag har dette endra seg mykje. Fiske og jordbruk er det lite att av. Folk dagpendlar til nabokommunane og Bergen og mange har ogsŒ sitt virke i kommunen i forskjellige typar verksemder.

 

¯ygarden er ilandf¿ringskommune for olje og gass. Kollsnes og Sture er kjende namn og ved desse anlegga vert det produsert olje og gass for store verdiar som det norske samfunnet kan nyte godt av. Det er gode relasjonar mellom desse verksemdene, kommunen og lokalsamfunnet.

 

¯ygarden kommune arbeider for at vŒre innbyggjarar skal trivast og det er viktig Œ skape gode oppvekstvilkŒr for born og unge. Kommunen yter store tilskot til frivillig arbeid, ogsŒ til kristent arbeid. For kommunen er det viktig Œ ta vare pŒ det frivillige arbeidet.

 

Kyrkja sitt arbeid er viktig og kommunen vektlegg dette gjennom budsjettrammer som er tildelt ¯ygarden kyrkjelege fellesrŒd. FellesrŒdet har stor fridom nŒr det gjeld forvaltning av budsjettmidlar til kyrkjeleg arbeid og drift av kyrkja sine anlegg. Kommunen har brukt store summer nŒr det gjeld opprusting og nyanlegg ved kyrkjegardane i BlomvŒg.

 

For nokre Œr sida var det politisk vilje til Œ byggja ut BlomvŒg kyrkje. Dessverre vart dette arbeidet stogga av antikvariske omsyn. Kva konsekvensar dette har for kyrkja sitt arbeid mŒ FellesrŒdet gjera greie for.

 

Kyrkja og arbeid i kristen regi er ein del av vŒr kultur og vŒre lokalmilj¿. Eg vil gi honn¿r og ros til alle arbeidarar som stŒr i denne tenesta, bŒde l¿na og ul¿na.

 

Eg ynskjer lukke til med bispevisitasen.

¯ygarden, juni 2006

 

Olav Martin Vik

Ordf¿rar

 

KAPITTEL 1

VISITAS I ¯YGARDEN

 

ÒFrŒ Milet sende han bod til Efesos og kalla til seg dei eldste i forsamlinga...

   Ta vare pŒ dykk sj¿lve og pŒ heile den flokken som Den heilage ande har sett dykk til Œ vera tilsynsmenn for! Ver hyrdingar for Guds forsamling, som han vann med sitt eige blod. For eg veit at nŒr eg er borte, vil det koma inn iblant dykk grŒdige ulvar som ikkje sparer flokken. Og mellom dykk sj¿lve skal det stŒ fram menn som fer med falsk l¾re og vil lokka disiplane med seg. SŒ vak dŒ, og kom i hug at eg i tre Œr, natt og dag, med tŒrer i auga, ikkje heldt opp med Œ rettleia kvar einaste ein.

   Og no gjev eg dykk over til Gud og hans nŒdeord, som har kraft til Œ byggja opp og gje dykk arv saman med alle dei som er helga.Ó (FrŒ Apostelen Paulus sin visitas i Efesos. Apg.20, 17-38)

 

ÒSŒ sant som han kjem og oppretter sitt rike, byd eg deg framfor Guds og Kristi Jesu andlet, han som skal d¿mma levande og d¿de:  Forkynn Ordet, stŒ klar i tide og utide, vis til rette, tal til tukt og tal til tr¿yst, og gjer alt med tolmodig undervising!  For det skal koma ei tid dŒ folk ikkje toler den sunne l¾ra, men etter eige hovud tek seg l¾rarar i hopetal, for dei vil ha det som kilar i ¿yret.  Dei skal venda ¿yret frŒ sanninga og halda seg til mytar.  Men du skal vera edru i alt det du gjer! Ber lidingane, gjer evangelistens gjerning og fullf¿r di teneste!Ó  (Apostelen Paulus visiterer sin l¾resvein Timoteus. 2.Tim. 4,1-5)

 

ÒTa dykk i vare og lat ikkje hjartet dykkar tyngjast av svir og drikk og sorgene i dagleglivet, sŒ den dagen kjem like uventa pŒ dykk  som ei snare. For den dagen skal koma over alle som bur pŒ jorda. Vak kvar tid og stund og be om styrke til Œ koma velberga frŒ alt det som skal henda, og bli stŒande framfor Menneskesonen.Ó (Gud Herren Jesus Kristus om den store visitasen, ca. Œr 33, Luk. 21,34-36)

 

At biskopen kjem pŒ visitas er ikkje ei daglegdags hending i eit prestegjeld. Det er gŒtt 13 Œr sidan sist. Tidligare visitasar var i 1953, 1961 , 1969 og 1983. I visitasreglementet heiter det bl.a.:

 

¤ 1. Kvart sokn skal visiterast av biskopen minst kvart 8. Œr. Visitasen vert halden samla for alle sokn i et prestegjeld. Ved s¾rskilte h¿ve kan den omfatta bare eit sokn.
Visitasen vert foreteken saman med prosten, som utf¿rer den delen av visitasen som vert pŒlagt av biskopen.
Prosten kan foreta prostevitjing i sokna mellom visitasane, etter n¾rmere retningsliner, fastsett av departementetÉ

¤ 2. Biskopen skal ved visitasen legge vekt pŒ forkynninga av Guds ord for kyrkjelyden, dr¿fting med soknerŒda, og samtale med dei tilsette. Slik skal biskopen gje st¿tte til kyrkjelydane si verksemd og styrke samfunnet i kyrkjelydane. Saman med soknerŒd og tilsette skal biskopen under visitasen gŒ inn i et sams arbeid for Œ pr¿va livet i kyrkjelyden pŒ Guds ord og kyrkja si vedkjenning, og inspirera til frimot og fornying.

Ein visitas er difor eit sams arbeid der livet i kyrkjelydane i vid meining skal pr¿vast pŒ Guds ord og kyrkja si vedkjenning, med det mŒl at det skal gje frimot og fornying i tenesta. (Visitasreglement for Den norske kyrkja. Fastsett ved kgl. res. av 26. juni 1987.)

 

Ò...hvordan en visitas har pleid Œ arte seg i Norge, med bisp og prost som festlige gjester under et flere dagers opphold pŒ prestegŒrden, med fortrolige, sjeles¿rgeriske samtaler mellom presten og hans overordnede,Ó (Res.Kap.Ludwig SchŸbeler, Kirkekampen slik jeg sŒ den, s.205, Lutherstiftelsen, Oslo 1945.)

 

Prestegjeldet ¿nskjer at denne visitasen mŒ bli sterkt prega av at prestegjeldet ¿nskjer Œ finne ein utveg frŒ den vanskelege situasjonen i Den norske kyrkja.

 

Etter L¾renemnda-2006 sin uttale vart lagt fram 20. januar, har begge soknerŒda etter grundige samtalar pŒ 3 m¿te, og h¿yring pŒ Œrsm¿te gjort kvart sitt vedtak der det vert fokusert pŒ seinare preste-og bispeval, og reist sp¿rsmŒlet om ein kan ha gudstenestefellesskap med dei som vil innf¿re ny l¾re i kyrkja. Dette har —g representantar for bedehus og kristne organisasjonar i prestegjeldet gjeve tilslutning til.

 

Vi helsar Bj¿rgvin biskop Ole D.Hages¾ther med f¿lge hjarteleg velkomne til ¯ygarden prestegjeld.

 

Beskrivelse: ¯ygar 02

 

 

 

 

 

Bilete: D/s Ó¯ygarÓ, frisk seilas i leia.
Mikkal Sangolt, SkogsvŒg, 1998. (c)

 

 

 

 

 

 

 

KAPITTEL 2

¯YGARDEN PRESTEGJELD OG KOMMUNE

 

Grenser og soknedeling.

 

¯ygarden prestegjeld er eige tenestedistrikt, med same grensene som ¯ygarden kommune. Det ligg nordvest for Bergen, har Nordsj¿en i vest og Hjeltefjorden i aust. I s¿r ligg Fjell, og i nord Fedje kommune. FrŒ prestekontoret er avstanden til Bergen pŒ rv 561/555 40 km. Den landfaste delen av prestegjeldet er 30 km langt.

 

Prestegjeldet utgjer st¿rsteparten av det gamle Herdla prestegjeld, og vart oppretta 1.mars 1967 med namnet ¯ygarden etter ei lang saksgong. Bakgrunnen for reformen var Kommuneinndelingskomiteen(Schei-komitŽen) sitt framlegg om kommuneinndelinga i 1961. Etter politisk handsaming av dette og oppretting av den nye ¯ygarden kommune frŒ 1964 tok Kyrkjedepartementet i 1965 initiativ til Œ revidere —g den kyrkjelege inndelinga.

 

BlomvŒg sokn vart skilt ut frŒ Herdla sokn i samband med kommunereguleringa i 1964, og vart i 1967 det st¿rste soknet i den nye prestegjeldet. I tillegg fekk ¯ygarden med seg Hjelme sokn frŒ Hjelme kommune. Dette soknet er eldre, oppretta i 1903 ved frŒdeling frŒ B¿ i Manger Prestegjeld. Grensene mellom dei to vart —g regulerte, slik at BlomvŒg si nordgrense no gŒr ved Straumsundet. Tidlegare h¿yrte —g Alvheim-krinsen med her. Men det nye prestegjeldet miste Herdla-krinsane Tur¿y og Misje til Fjell.

 

Den delen av gamle Herdla som lŒg pŒ austsida av fjorden heldt fram til 1970 som eige prestegjeld, men vart i 1970 slŒtt saman med Ask¿y.

 

Prestegjeldet h¿yrde inntil 1973 til Nordhordland, og mellom 1974 og 15.oktober 1999 til Midhordland prosti. Det h¿yrer no inn under det nye prostiet vest for Bergen kalla Vesthordland.

 

Prestegjeldet nyttar nynorsk mŒlform.

 

SjΠmeir om den lokale kyrkjesoga her:

 

http://www.stellamaris.no/lokalksoge.html

 

Geografi, natur og industri.

 

¯ygarden kommune er samansett av 522 smŒ og store ¿yar. Dei st¿rre ¿yane er samanbundne med bruer. Det er for det meste god vegstandard. Til Hernar og dei andre ¿yane i nord mŒ ein nytta bŒt.

 

Kommunen har ei strandline pΠ236 km og eit samla areal pΠ66 km2 .

 

Landet ligg lŒgt i terrenget men stig jamt frŒ aust mot vest med til dels bratte skrentar, platŒ, viker og sund mot vest. Dei h¿gaste knausane er 40 – 50 m over havet, og Blomeknuten er h¿gast punkt med 73 m.o.h.   Dominerande bergart i kommunen er gneis, men pŒ O¿y og Alv¿y-Sel¿y er det ogsŒ f¿rekomstar av granitt og gabbro.

 

¯ygarden h¿yrer til den delen av Noreg som f¿rst vart isfritt etter siste istid for 12000 Œr sidan, og nokre av dei eldste spor etter busetjing (omlag 10 000 Œr gamle) er funne i kommunen, t.d i BlomvŒg. Landskap, natur- og kulturmilj¿ ber preg av dette.    

 

Beskrivelse: Hvalfunnet

 

Bergens Tidende, 2.november 1941. Bilete: Kystmuseet.

 

Kommunen h¿yrer til den atlantiske lyngheiregionen (frŒ Portugal til VesterŒlen) og har eit oseanisk klima med milde vintrar og moderate sommartemperaturar.  For 4000 Œr sidan var kommunen skogkledd, men i dag er det lynghei som dominerar.  Lyngheiane er verneverdige og menneskeskapte ved at skog vart fjerna for opparbeiding av husdyrbeite.  Beiting og lyngbrenning har halde lyngheiane i hevd i tusenvis av Œr, men endringar i driftsform gjer at s¾rleg lauv- og furuskog er pŒ frammarsj.  Planting av gran og furu er likevel den viktigaste Œrsaka til at lyngheiane gror att i ¯ygarden.  I tillegg til lynghei og mykje berg-i-dagen er myr, mindre vatn og vŒtmark samt strandsone med svaberg og havstrand dei mest vanlege naturtypane.  Dyrkingsjord og kulturmark finn ein i glovar og kl¿fter pŒ hovud¿yane.  BeiteomrŒde med steingardar og tradisjonelle bygningar knytt til jord- og sj¿bruk er typiske trekk i landskapet elles.  ¯ygarden har eit rikt plante- og dyreliv og fleire omrŒder har regional og lokal verneverdi.  S¾rleg kan ein nemne Tjeldst¿marka naturreservat som er eit verna vŒtmarksomrŒde pŒ 1061 dekar med viktige naturmilj¿ og rikt fugleliv. 

 

Beskrivelse: Rongesund2

 

Morgon ved Rongesund. Bilete: Odd N.Thormods¾ter.

Folketal og utviklingstrekk.

¯ygarden har i dei siste Œra erfart ei relativt kraftig auke i folketalet, og i 2002 var kommunen raskast voksande i Hordaland og 4. raskast i Noreg, med ei auke pŒ 2,35%.  Eit jamt aukande innbyggjartal har vore trenden sidan 1975. I perioden 1986 - 1994 var gjennomsnittleg Œrleg vekst om lag 2,7 % og dermed h¿gare enn i 2002.  I perioden 1995 – 2005 har folketalet auka med 10,6 % og i 2005 var folketalet i ¯ygarden kommune 3975, fordelt pŒ dei to sokna, BlomvŒg(2/3 ) og Hjelme(1/3).

 

Dei faktorane som mest har pŒverka folketalet i ¯ygarden er inn- og utflytting.  Dette er vist i fig. 1 . F¿dselsoverskot har vore relativt lŒgt varierande mellom 0.10-0.73 % av folketalet, og difor mindre viktig. Effekten av f¿dselsoverskot har likevel auka dei seinare Œra, og ser ein pŒ folkeauken dei siste Œtte Œra skyldast 64 % innflytting og 37 % f¿dselsoverskot. 

 

Auken i f¿dselsoverskot heng saman med at dei fleste innflyttarane er unge og i aldersgruppa 25-45 Œr.  Elles aldersfordeling i kommunen er gitt av fig. 2.

 

Fig. 1: Prosentvis fordeling av f¿dsels- og innflyttingsoverskot og folketilvekst i perioden 1995-2001. Kjelde:SSB.

 

Fig 2: Prosentvis aldersfordeling i kommunen pr. 1.1 2003 fordelt pΠkvinner og menn (Kjelde: SSB)

Tabell 1 gjev eit bilete av ¯ygarden-samfunnet relativt til resten av fylket og landet, og ¯ygarden har klart fleire barn og unge i aldersgruppe 0 – 17, samt noko f¾rre innvandrarar. 

Tab. 1: Befolkningsstruktur i prosent pr. 1.1. 2003

Vendepunktet i folketilvekst rundt 1975 hadde samanheng med st¿rre industrietableringar samt betre kommunikasjon til og frŒ nabokommunane og fastlandet pŒ grunn av brusamband. 

Fig 3. Folketalsutvikling i ¯ygarden 1964 – 2004 pr 1.1 kvart Œr.  Kjelde: Statistisk sentralbyrŒ. 

NŒr det gjeld folketalsframskriving varierer berekningane for 2015 mellom 4446, og 4565 innbyggarar.

Tab. 2: Folketal i ¯ygarden, krinsvis oversikt for perioden 1996-04. Framskriving av folketalet 2005 -2012.  Framskrivinga er basert pŒ ein auke pŒ basert pŒ 2,5% tilvekst for Toft¿y og Rong, 1,5 % for BlomvŒg og Breivik, 1,0 % for Alvheim, Hatten, Bakken og Hernar krinsar pŒ grunnlag av folketalet frŒ 2004.

 

Rong og Toft¿y har st¿rst tilflytting, st¿rst prosentdel unge under 20 Œr og lŒgast prosentdel eldre over 67 Œr i kommunen.  Desse saman med Tjeldst¿ er fokusomrŒde for vidare utvikling, mens Rong og Tjeldst¿ er senteromrŒde. 

N¾ringsliv og sysselsetting.

Utviklinga innan n¾rings - og sysselsetjing viser same tendens som elles i landet der prim¾rn¾ringane (fiske, fangst, jordbruk) gŒr tilbake, og har gjort det sidan 1970.  Sekund¾r- (anleggs- og  industriverksemd) og terti¾rn¾ringane (handel, hotell, bank og private og offentlege tenester) har framgang. N¾ringsstrukturen er prega av store installasjonar knytt til olje-og gassutvinninga i Nordsj¿en. Stureterminalen, Kollsnes og Kollsnes N¾ringspark er dei st¿rste arbeidsplassane.

 

PŒ Stura i Hjelme sokn ligg Hydro sin rŒoljeterminal, og pŒ Kollsnes i BlomvŒg sokn ligg Statoil sitt gassbehandlingsanlegg, som er det st¿rste i verda. Begge er for tida under vidare utbygging, noko som har f¿rt mange gjestearbeidarar frŒ andre land til kommunen. Det er ˜g ein del industri basert pŒ nemnde anlegg, fiske-og smŒbruk. ¯ygarden har stor utpendling og ein h¿g kontingent sj¿folk. Her er —g mange hytter, noko som f¿rer til mykje feriefolk og helgebebuarar.

 

Tidleg pŒ 1990-tallet var tala pŒ arbeidslause i kommunen sv¾rt h¿ge samanlikna med fylkes- og landsgjennomsnitt (tab. 3).  Dette til tross for nyetableringar av industri, oppstart av anleggsverksemd samt vidare utbygging pŒ gassbehandlingsanlegget pŒ Kollsnes.

 

Talet pŒ arbeidsledige har sidan 1996 stabilisert seg pŒ eit lŒgt nivŒ samanlikna med dei urovekkjande tala pŒ midten av nittitalet.

 

r:

 ledige

%

% ledige Hordaland

% ledige  Noreg

1993

146

10,6

5,9

5,5

2002

48

5,8

3,4

3,2

 

Tab. 3: Arbeidsledige i ¯ygarden 2002 samanlikna med 1993 Kjelde: SSB

 

NŒr det gjeld utdanning pŒ vidaregŒande skule ligg kommunen godt over gjennomsnittet i fylket og landet elles, men nŒr det utdanning pŒ h¿gskulenivŒ ligg innbyggjarane i kommunen framleis langt under gjennomsnittet for fylket og landet som heile.  Mykje arbeidskraft mŒ derfor hentast frŒ nabokommunane.

 

Kyrkje og kommune.

 

Tilh¿vet mellom ¯ygarden kommune og prestegjeld er det aller beste, sj¿lv om det lokalt er heilt skilje mellom Óstat og kirke.Ó Kommunen har over mange Œr l¿yvt mykje midlar til FellesrŒdet sitt budsjett. Nokre saker pŒ agendaen mellom kommune og kyrkje:

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

KAPITTEL 3

LIVET I PRESTEGJELDET

 

 

Kyrkjer.

 

Prestegjeldet har tre kyrkjer. To av kyrkjene er i vanleg bruk medan den tredje, Gamle Hjelme berre er i bruk  i sommarhalvŒret. Det er —g gudstenester i Sion bedehus, Vik, og Salem bedehus, Hernar ved einskilde h¿ve. SoknerŒda har i 2006 peikt pŒ Rong som mogleg ny gudstenestestad.

 

BlomvŒg kyrkje.

 

Kyrkja vart vigsla 24. november 1931 og er sŒleis 75 Œr dette Œret. Sj¿lve bygget var ei gŒve frŒ kj¿pmann Ingwald Nielsen, handelsmann i Oslo, men som opprinneleg var frŒ BlomvŒgen. Det er totalt 250 sitjeplassar. Kyrkja har bŒrerom med kj¿leaggregat.

FrΠprestekontoret er avstanden 5 km.

SjŒ elles 75-Œrs jubileumsskriftet ÓHeilag er kyrkja herÓ som er forfatta av Egil S¾le 2006, og arbeidsark for BlomvŒg kyrkje,(lagt ved) del av ÓDen kulturelle skulesekkenÓ i ¯ygarden, forfatta av Elisabeth Hoff og Kjartan SkŒr 2006.

 

Vedlikehald og nye installasjonar:

 

 

Hjelme kyrkje.

 

Kyrkja vart vigsla 13. juni 1971 av biskop Per Juvkam og er sŒleis 35 Œr dette Œret. Det er totalt 340 sitjeplassar. Kyrkja har bŒrerom med kj¿leaggregat. FrŒ prestekontoret er avstanden 20 km.

 

Vedlikehald og nye installasjonar:

 

 

Beskrivelse: Resize Assistant-5

 

Presteprosesjonen ved vigslinga av Hjelme kyrkje 1971. Ved visitasen er ho 35-Œrsjubilant. Bilete: Norwegian Pictorial Review.

 

Hjelme gamle kyrkje.

 

Kyrkja vart vigsla i 1875. Etter at Hjelme nye kyrkje kom i 1971, er ho ikkje lenger i aktivt bruk, anna enn til einskilde gudstenester, konsertar, enkelte bryllaup og jubileum i sommarhalvŒret. FrŒ prestekontoret er avstanden 20 km.

 

Statoil, Norsk Hydro, Sparebanken Vest og ¯ygarden Kommune har l¿yvt pengar til v¿ling av kyrkja. Kyrkja er difor malt utvendig i 2005/2006. Siste Œret er det skifta ut ein del armatur. Det er vidare lagt ned elektrisk kabel som kan koplast mot ein st¿rre elektrisk varmeovn.

 

Det er teke opp dr¿ftingar med Kystmuseet om eit samarbeid om kyrkja, og vi har snakka om permanent museum/utstilling i dŒpssakristiet og bak i kyrkja. Kyrkjeavdelinga pŒ Herdla museum kan vere stoffkilde.

 

Kyrkjeutstyr: Det er trong for mindre reparasjonar pŒ den r¿de messehakelen. Det er ein tanke Œ deponere denne pŒ musŽet, og det er mogleg han kan reparerast. Han er no oppbevart pŒ sokneprestkontoret. Det er —g trong for enkelt alterutstyr. Ein del kyrkjelege messeb¿ker og liknande er teke vare pŒ. Bilete av Biskop Indreb¿ fra sakristiet skal restaurerast. Grendalaget viser gledeleg interesse for kyrkja.

 

SjŒ elles festskrift til 125-Œrsjubileet for Hjelme gamle kyrkje i 2000, forfatta av Egil S¾le. SjŒ —g "Norges Kirker", Hordaland, hefte 2.

Det er oppslag om alle kyrkjene pΠinternett:

 

http://www.stellamaris.no/kyrkj.htm

 

Kyrkjegardar.

 

BlomvŒg kyrkjegard vart opparbeidd i 1941 og seinare utvida fleire gonger.

Den siste store utbygginga i nord var ferdig 2001, med 635 kistegraver, 531 urnegraver og 44 barnegraver. Det f¿rste feltet, A1, vil etter prognosen vera fullt i l¿pet av 2006.

 

Hjelme kyrkjegard vart opparbeidd og teken i bruk pŒ slutten av 1940-talet. Seinare er han utvida fleire gonger. Etter prognosen vil noverande areal vera oppbrukt om 10 – 12 Œr. I den nye kommuneplanen er det sett av omrŒde til utviding. Prosessen med dette arbeidet er starta opp og vil koma inn pŒ kommunens prioriteringsliste.

 

Hjelme gamle kyrkjegard er ikkje lenger i bruk, men vert halden i god hevd pŒ same mŒte som dei ¿vrige kyrkjegardane.

 

Kyrkjegardsvedtektene finn ein her:

 

http://www.stellamaris.no/kyrkj1.htm

 


Gudstenester og kyrkjelege handlingar.

 

Gudstenesteturnusen er frŒ 1968 og set opp 36 forordna gudstenester i kvart sokn pr.Œr. Kyrkjene har gudsteneste om lag annankvar s¿ndag, med relativt god kyrkjes¿knad. I ramma av Dnk sitt gudstenestefornyingsprosjekt 2005-2010 er liturgien ÓDen Store LovsongenÓ og fleksibel bruk av eksisterande salmeb¿ker innf¿rt, f¿rebels ut 2007.

 

http://www.stellamaris.no/eukp.htm

http://www.stellamaris.no/euky.htm

http://www.stellamaris.no/eukpfullst.htm

 

SiktemŒlet har vore eit ¿nskje om Œ kunna stŒ friare med omsyn til valg av alternative liturgiske ledd, om eit breiare sang- og salmeutval, og st¿rre deltaking av friviljuge krefter i form av forsongarar og band. Det siste Œret har ogsŒ ein musikalsk aktivitetsleiar vorte tilsett, som har som oppgŒve Œ rekruttera ungdom til speling i band og oppl¾ring i lydteknikk.

 

Det er laga utf¿rlege vegleiingar for dei som skal ha dŒp, konfirmasjon, vigsel, gravferd eller vil gŒ til skriftemŒl, nattverd, og/eller bli salva, sjŒ internett:

 

http://www.stellamaris.no/dop1.htm

http://www.stellamaris.no/konf1.htm

http://www.stellamaris.no/bryll.htm

http://www.stellamaris.no/gravf.htm

http://www.stellamaris.no/skrifte.htm

http://www.stellamaris.no/euk3.htm

http://www.stellamaris.no/salv.htm

 

Korte, trykte vegleiiingar finst for dŒp, vigsel og gravferd, og er lagt ved denne meldinga.

 

Desse finst —g pŒ nettet:

 

http://www.stellamaris.no/kvds.htm

http://www.stellamaris.no/gflk.htm

http://www.stellamaris.no/viky.htm


 

Forkynninga av Guds Ord.

 

Det er stort Œ fŒ bere Kristi Mysterium til menneske, og vere n¾rverande med Det Heilage Evangeliet til menneske i ymse situasjonar. Kol.1,27.

 

Presten er kjend for fyldige preiker av den typen som vart halde i NRK-prosjektet 1999-2003. Ei radiogudsteneste vart halde i BlomvŒg kyrkje i januar 2003.

 

http://www.stellamaris.no/gakhj.pdf

 

Men mest brukt, ikkje minst i kasualia er likevel enkle evangeliske preiker der vekta ligg pŒ Óden eine linaÓ, som i Jesu siste ord pŒ krossen, Sal.31,6.

 

Forvaltinga av dŒpens sakrament.

 

Det vert sendt ut informasjon om dŒp ved mottak av f¿dselsmelding. ¯nskje om dŒp vert meldt til sekret¾r eller prest. Deretter vert avtale gjort om dŒpssamtale der sŒ langt som mogleg begge foreldra deltek. DŒpssamtalen som vi legg vinn pŒ skal vere konfidentsentrert har som siktemŒl at foreldra skal fŒ ÓeigaÓ forpliktinga til at barnet heime skal fŒ l¾re Œ be aftanb¿n, bordb¿n, og bruke Guds Ord(Barnebibel) og i kyrkjelyden fŒ gŒ til gudsteneste, s¿ndagsskule og kristent barne-og ungdomsarbeid.

 

Alt med Mark.10,13-16 og faldaren ÓKva vil det seia Œ svara JA! pŒ dŒpssp¿rsmŒletÓ som bakteppe.

 

4 dŒp er maks tal pr.gudsteneste. Det vert lagt til rette for Œ legge dŒp til faste gudstenester, men praksisen pŒ dette feltet er open.

 

DŒpen er frŒ 2006 lagt fast til etter Gloria.

 

I 2005 vart det etter ¿nskje frŒ ein kristen familie og i samrŒd med biskopen halde dŒp med full neddykking for ein s¿skenflokk som ikkje var d¿ypt f¿r. Grundig undervisning i den kristne trua var gjeve pŒ f¿rehand, DŒpen skjedde i bassenget pŒ HTS-senteret og vart ei stor og flott oppleving.

 

Beskrivelse: Veien

Vegen. FrŒ Tips for konfirmantl¾raren til ÓGud ERÓ, av prost NjŒl Klevberg.

 

I 1997 vart det i prestegjeldet strid om dŒpsforvaltinga i relasjon til sambuarskap. Noverande sokneprest har i hovudsak same synet som Svein Morland stod for.

 

Framleis vil vi difor l¿fte fram ekteskapet mellom mann og kvinne som den gode og rette mŒten Œ leve saman pŒ.

 

Vi seier i vegleiinga pΠnettet:

 

ÓDŒpspraksis

 

Det mŒ ikkje rŒde tvil om at Guds gode vilje er at samlivet mellom mann og kvinne bare har sin plass innanfor ekteskapet si forpliktande ramme.

 

NŒr foreldra ikkje er gifte vil presten i dŒpssamtalen gjerne danne seg eit inntrykk av korleis dei to ser pŒ framtida, for Œ kunne gje dei eit best mogleg rŒd for vegen vidare.

 

Ikkje alle b¿r gifta seg, men om dei to det gjeld er glade i, og trygge pŒ kvarandre, kan det vera godt Œ fŒ tatt ei avgjersle.

 

Likevel kan dei kjenna pŒ at Œ arrangera bryllup er ei stor ¿konomisk utteljing. Det finst likevel kreative l¿ysingar som kan fŒ den store dagen mykje n¾rare. Her kan vi gje rŒd om de ¿nskjer.

 

Vi ¿nskjer ei ordning ved d¿ypefonten som kan hindra misforstŒingar om kyrkja sitt klassiske syn pŒ ekteskap og samliv. Dersom det er ¿nskje om at ein av foreldra skal bera det fram til dŒpen og svara pŒ dŒpssp¿rsmŒlet, mŒ det vere gjort avtale om foreldreansvar med det offentlege.

 

Ta kontakt med oss dersom de har noko Œ sp¿rja om!

 

KVEN KAN VERA FADRAR?

 

Ved dŒpen skal det vera minst 2 fadrar til stades som vitne utanom foreldra, ikke meir enn 5 for kvart barn. Fadrane(ÓgudforeldreÓ, ÓgudmorÓ, ÓgudfarÓ) fŒr oppdraget sitt av kyrkja, og mŒ veljast med omtanke. Presten avgjer kven som kan godkjennast som fadder, og mŒ sjŒ til at fadrane er d¿ypte med kristen dŒp, er kyrkjeleg konfirmerte, minst 15 Œr, og ta fadderoppdraget alvorleg:

 

DŒpsliturgien seier at

 

Fadrane skal

 

vera vitne om at barnet er d¿ypt med den kristne dŒpen,be for barnet,

l¾re det Œ be sj¿lv, —g hjelpa det til Œ bruka Guds Ord —g nattverden, slik at det kan bli hos Kristus nŒr det veks opp.

 

Fadrane b¿r vere medlem av Den norske kyrkja, eller andre kyrkjer vi har ¿kumeniske avtalar med, og som har tilsvarande barnedŒpspraksis.

 

Dette forutset fadrar som i liv og l¾re ¿nskjer Œ vere lojale mot den kristne tru og moral. Som menneske kan me alle koma til Œ gjera feile val. Her tenkjer me ikkje pŒ skilnader i politiske standpunkt eller sp¿rsmŒl Guds Ord seier det kan vere fleire syn pŒ.

 

Men vi treng alle stundom Œ korrigera kursen vŒr i tilh¿ve til den gode autoriteten me finn i Guds Ord. Dette kan sj¿vsagt —g koma til Œ gjelda presten og dei andre som arbeider i kyrkja. DŒ er det godt for oss alle Œ tenkje pŒ korleis Jesus Kristus m¿tte menneske, t.d. tollaren Sakkeus,(Luk.19,1-10) sjŒ —g Luk.15,1-7; 11-32, og Joh.8,2-11 .

 

Vi ventar likevel at dei som de ¿nskjer skal vera fadrar ikkje vitnar mot den kristne trua ved at dei medvite og aktivt l¾rer og lever i strid med Guds Ord og Kyrkja si vedkjenning. I gamal kyrkjelov sto det at fadrane skulle vere Ó¾rlige og uberyktede folk.Ó(NL 2-5-5) Aktuelle felt i dag som gjer at nokon ikkje b¿r veljast til fadder kan t.d. vera menneskesynet i det heile, nŒr livet byrjar og nŒr det endar, kva ekteskapet er; ¿konomisk urett, overgrep og valdsbruk, og utagerande rusbruk.Ó

 

Krise, Gravferd og Sorg.

 

Kyrkja i ¯ygarden har ein lang tradisjon for Œ stŒ i f¿rstelina ved krisehandtering og sorgarbeid, seinast s¾rleg slik ved tunge ungdoms-og barned¿dsfall i 2006.

 

Det vanlege m¿nsteret er at presten f¿rst vert varsla om ein krisesituasjon frŒ politi, Legevaktsentralen eller pŒr¿rande, ved ÓnormaleÓ d¿dsfall(ofte kriser for dei det gjeld!) —g frŒ gravferdsbyrŒ.

 

Varslingsansvaret ligg pŒ politiet, men i dag gŒr lensmann og prest ofte saman om denne oppgŒva.

 

Kyrkja vert i den f¿lgjande prosessen som regel sterkt involvert og gŒr djupt inn i den aktuelle hendinga, med sjelesorg(sorgsamtale) i familie, pŒ skulen, osb. Gode hjelparar har —g vore lege og sjukepleiarar med ymse spesialiseringar.

 

Prest eller kyrkjeverje har teke del ved mange bŒreandaktar, men vi legg —g vinn pŒ Œ oppdra lekfolk til denne tenesta.

 

http://www.stellamaris.no/bare.htm

Viktig er —g ei grundig f¿rebuing av gravferd, og sŒ langt det er ¿nskje om det, langsiktig oppf¿lging av dei s¿rgjande.

 

Det vert —g vist til presten sine oppgŒver lagt pŒ han gjennom ordinasjonen, dessutan Tenesteordning for kyrkjelydsprestar, ¤2.

 

VŒr oppleving er at det er eit sterkt ¿nskje i ¯ygarden Prestegjeld at den lokale presten sŒ langt rŒd vert involvert, men at beredskapstenesta i prostiet er bakvakt ved uttak av ferie-og fridagar.

 

Beskrivelse: Resize Assistant-1

 

Nyutnemnd sokneprest Einar Tesdal mellom bŒrene etter mineulukka pŒ Hegg¿y ved Herdla kyrkja mai 1941. Foto: Havstrilen/BT?

 

Vigsel.

 

Det vert sendt ut informasjon om vigsel ved tinging av dette. Etter at det offentlege har pr¿vd ekteskapsvilkŒr, vert avtale gjort om vigselssamtale som vi legg vinn pŒ skal vere konfidentsentrert. Dette f¿rer ofte til djup og meiningsfull kommunikasjon mellom prest og dei som skal gifta seg. Biletet om teltet  i Walter Trobisch si bok ÓLykkens TeltÓ(ÓI married youÓ) er forstŒeleg og dynamisk pŒ mellommenneskjeleg  basis, og kommuniserer samstundes djup kristen teologi om ÓmysterietÓ.(Ef.5.31-32)

Viktig er —g ei grundig f¿rebuing av vigselen.

 

Soknepresten vier ikkje frŒskilde. Nokre problem ved dette er ikkje registrert.

 

Forvaltinga av nattverdens sakrament.

 

skjer ved gudstenester i kyrkjene, pŒ Tednebakkane og i soknebod. Det er lagt vinn pŒ Œ fŒ til ofte, og regelmessig bruk av sakramentet, men nattverdprosenten i gudstenestene er framleis for lŒg, jfr. Œrsstatistikken. For fŒ ber presten i soknebod, men eit lite tal pŒ truande som ikkje kan koma til gudsteneste har faste avtalar.

 

Nykonsekrasjon er i bruk. Altarvinen er lettvinen Caritas, dΠvi har funne at Jung-vinane ikkje er haldbare.

 

Sidan 2006 er intinksjon fast innf¿rt ved utdelinga under gudstenester med mange altargjestar.

 

Beskrivelse: kalk og disk

 

Ómed kalken klar pŒ alterbordÉÓ(Domprost Gustav Jensen, NoS  225, v.4)

 

SkriftemŒlet

 

Er lite i bruk om vi tenkjer pŒ det personlege skriftemŒlet. Utanom Œ forkynne fram skriftemŒlet, er det alment skriftemŒl ein gong for Œret for Œ auke forstŒinga for dette viktige nŒdemidlet.

 

 

Kyrkjeleg Œrsstatistikk for BlomvŒg og Hjelme sokn.

 

Samanliknande statistikk for Œra 1997 – 2005

 

Type

Sokn

1997

1998

1999

2000

2001

2002

2003

2004

2005

D¿ypte

BlomvŒg

36

32

34

45

34

22

31

27

42

Hjelme

16

11

5

21

17

7

17

15

21

Konfirmantar

BlomvŒg

35

38

32

43

41

41

37

46

35

Hjelme

17

12

17

11

11

13

14

8

8

Vigde

BlomvŒg

13

7

5

7

7

16

12

6

10

Hjelme

4

1

3

2

1

6

2

4

1

Gravlagde

BlomvŒg

20

11

23

24

21

22

22

15

20

Hjelme

24

13

19

16

11

14

16

13

19

Innmelde

BlomvŒg

1

2

3

4

0

0

Hjelme

0

0

0

0

0

0

Utmelde

BlomvŒg

6

3

9

7

3

4

4

5

7

Hjelme

3

1

2

3

0

0

5

1

2

Gudstenesteframm¿te

BlomvŒg

5313

5167

5230

5658

5468

3974(?)

5631

4323

4519

Hjelme

3632

3605

3122

3986

2903

3782

3213

2769

2826

Nattverdgjester

BlomvŒg

982

854

1224

849

890

992

1064

926

1047

Hjelme

610

748

708

648

756

726

658

719

845

 

Kyrkjeoffer

BlomvŒg

Av dette til eige arbeid

93000

105000

103000

112209

113637

96783

96844

93.228

21.945

93.016

14.457

Hjelme

Av dette til eige arbeid

83000

83000

74000

82133

72279

75796

73246

77.849

11.026

96.749

20.575

 

 

Kyrkje-og prestekontor.

 

Kontora ligg i det moderne Helse-og Tenestesenteret som kommunen eig pŒ Rong. Her har soknepresten kontorfellesskap med dei fleste av FellesrŒdet sine tilsette. Kyrkjekontora er s¾rs tiltalande og har alle naudsynlege hjelpemiddel, med Labora som kyrkjeprogramvare. Embetsarkivet for soknepresten er restaurert etter gammal arkivstandard i 2003-2004.

 

Det er kontortid som i kommunen alle dagar mandag-fredag, kortare ved ferieavvikling. Soknepresten er mykje i felten, men er stort sett pŒ kontoret tirsdag, onsdag og torsdag/fredag.  Soknepresten har mandag som fridag, fridag nr.2 mŒ vere fleksibel av omsyn til tenesta.

 

I same bygget held ˜g Lensmannen og dei kommunale helse-etatane til, men kommunen har vedteke flytting av sin administrasjon frŒ Tjeldst¿ til Rong, og frŒ 2007 vert dette bygget difor kommunehus for ¯ygarden. Kommunen vil skaffa nye lokale til kyrkje-og prestekontor, og har nett utlyst ei tilbodsrunde.

 

Kyrkjebokf¿ringa

 

vert f¿reteke av sekret¾r Kari Sand¿y Rong, delegert frŒ soknepresten, som er ansvarleg.

 

Prestebustad.

 

Det vart bygd eigen prestebustad i BlomvŒg i 1968. Sokna var ikkje samde om plasseringa. Den vart nytta fram til 2003. DŒ Sokneprest Svein Morland slutta og flytta frŒ kommunen, gjorde FellesrŒdet vedtak om Œ selja bustaden sidan han ikkje lenger var h¿veleg til prestebustad. Pengane av salet stŒr pŒ eigen konto i pŒvente av bygging av ny. Det er innkj¿pt tomt til ny bustad i RongomrŒdet. 

 

Vi mŒ kunne slŒ fast at samvirke mellom embete og rŒd fungerar s¾rs godt.

 

RŒd og tilsette.

 

BlomvŒg soknerŒd periodane 1994-2009.

 


1994-1997:

Magnus Torsvik    - leiar

Mons Arle Toft       - nestleiar

Linda Blom

Ole A Vik

Karstein Rossnes

Kari S. Rong

Vararep:

Egil Martinussen

Olav B¿e

Reidun Dale

Gunn Henny Herdlev¾r

 

1998-2001:

Gustav Landro      - leiar

Jakob Blom             - nestleiar

Ole A Vik

Mons Arle Toft

Jorunn S. Torsvik

Klara Oen

Vararep:

Gunn Henny Herdlev¾r

Solveig Blom

Geir Dale

Geir Jensen

Gunnar Solsvik

2002-2005

Kjellaug Solsvik    - leiar

¯yvind Solsvik      - nestleiar

Gunnar Solsvik

Gustav Landro

Bente Guntveit

Gunn Henny Herdlev¾r

Vararep:

Kjell Inge J¿rgensen

Therese Helles¿y Birkeland

Roy Torsvik

Tone Cecilie Vik

Britt Helen B. Myren

 

2006-2009:
Bente H. Guntveit           - leiar

Olaug Merete Rong          - nestleiar

Rannveig Vestb¿stad Vik

Else Austb¿

Geir Dale

Gustav Landro

Vararep:

Kjellaug Solsvik

Bjarte Vik

¯yvind Solsvik

se May Solsvik

Britt Helen Myren

 


 

 

Hjelme SoknerŒd periodane 1994-2009.

 


1994-1997:

Ingebj¿rg S¾le       -leiar

Kjell D¿skeland      - nestleiar

Olaug Skjold

Normann Martinussen

Anne Lise Narvestad

Asta Hjelme Toska

Vararep:

Else Beate Rossnes

Solveig Bekkenes

Liv Lien Hatten

Ingvard Svellingen

 

1998-2001

Kjell D¿skeland      - leiar

Sissel Helles¿y       - nestleiar

Atle DŒv¿y

Kjersti KŒrb¿

Ingvard Svellingen

Bjarne Skjold

Vararep:

Else Beate Rossnes

Normann Martinussen

Solveig Bekkenes

Hj¿rdis Hellesund

Kristen Olai Fjeldstad

 

2002-2005

Frank Skjold                      - leiar

Ingebj¿rg S¾le       - nestleiar

Atle DŒv¿y

Trygve Helles¿y

Kjell D¿skeland

Annlaug B¿rve

Vararep:

Kari B. Solheimslid

Steinar Hatten

Hj¿rdis Hellesund

Kristen Olai Fjeldstad

Margunn Svellingen

 

2006-2009:

Atle DŒv¿y             - leiar

Annlaug B¿rve      - nestleiar

Laila ¯yen

Kari B. Solheimslid

Bodil Martinussen

Kristen Olai Fjeldstad

Vararep:

Kjell Fjeldstad

Astrid Rustad

Unni Bekkenes

Jon Steffen Ervik

Olaug L. Hatten


 

Det har vore innleiande dr¿ftingar om pr¿veordning med eit soknerŒd i prestegjeldet, men framleis med to sokn.

 

¯KF/¯ygarden kyrkjelege fellesrŒd.

 

1996-1998:

Mons Arle Toft(BlomvŒg SoknerŒd)    - leiar

Ole A Vik(BlomvŒg SoknerŒd)

Ingebj¿rg S¾le(Hjelme SoknerŒd)    - nestleiar

Kjell D¿skeland(Hjelme SoknerŒd)

Ottar Vik(¯ygarden Kommune)

Svein Morland(repr. for Bj¿rgvin Biskop)

 

1998-2001:

Mons Arle Toft(BlomvŒg SoknerŒd)    -leiar

Jakob Blom(BlomvŒg SoknerŒd)

Sissel Helles¿y(Hjelme SoknerŒd)    - nestleiar

Kjell D¿skeland(Hjelme SoknerŒd)

Ottar Vik(¯ygarden Kommune)

Svein Morland(repr. for Bj¿rgvin Biskop)

 

2002-2005:

Gustav Landro(BlomvŒg SoknerŒd) -leiar

Gunnar Solsvik(BlomvŒg SoknerŒd)

Atle DŒv¿y(Hjelme SoknerŒd) - nestleiar

Kjell D¿skeland(Hjelme SoknerŒd)

Ottar Vik/Gisle Rong(¯ygarden Kommune)

Svein Morland/Svenn Martinsen(repr. for Bj¿rgvin Biskop)

 

2006-2009:

Gustav Landro(BlomvŒg SoknerŒd) -leiar

Kjellaug Solsvik(BlomvŒg SoknerŒd)

Atle DŒv¿y(Hjelme SoknerŒd) - nestleiar

Laila ¯yen(Hjelme SoknerŒd)

Gisle Rong(¯ygarden Kommune)

Svenn Martinsen(repr. for Bj¿rgvin Biskop)

 

Tilsette pr.1.juni 2006.

 

Svenn Martinsen(tilsett av Den norske kyrkja, Bj¿rgvin Bisped¿merŒd)- sokneprest 2003(2002)-

 

Soknepresten har eiga internettside med diverse stoff og ressursar:

 

http://www.stellamaris.no/sp.html

 

S¾rleg kan nemnast alle preiker halde i ¯ygarden i presten si embetstid.

 

http://www.stellamaris.no/preik.html

http://www.stellamaris.no/preik1.html

 

og diverse vegleiing:

 

http://www.stellamaris.no/hjst.html

 

Soknepresten sine Œrsmeldingar finn ein her:

 

http://www.stellamaris.no/arsm2002.pdf

http://www.stellamaris.no/arsm2003.pdf

http://www.stellamaris.no/arsm2004.pdf

http://www.stellamaris.no/arsm2005.pdf

 

Tilsette av ¯ygarden kyrkjelege FellesrŒd

 

Odd Normann Thormods¾ter - kyrkjeverje

Synn¿ve Sand¿y Voldsund       - kyrkjelydspedagog(stilling omgjort frŒ kyrkjelydsprest 2004.) (morsperm. aug-05 tom juli 06)

Rannveig Vestb¿stad Vik          - vikar kyrkjelydspedagog (sept. 05 tom juni 06)

Anne Mette Ris¿y             - vikar kyrkjelydspedagog (aug – des.05)

Anne-Lise Gr¿m                - kantor (permisjon aug.05 tom juli 07)

Torgeir Landro                  - organist. (Vikariat aug 05 til juli 06)

Vegard Voldsund              - musikkaktivit¿r

Kari Sand¿y Rong            - kontorsekret¾r (vikariat jan. 04 tom juli 07)

KŒre Kristoffersen            - kyrkjetenar/gravar

Kari B. Solheimslid                      - kyrkjetenar/ gravar. (Vikariat 90% aug. 04 tom juli 07)

Bj¿rn K. Solheimslid        - kyrkjetenar/ gravar. (Vikariat 10% aug. 04 tom juli 07)

Turid Toft Amenya                     - kontorsekret¾r (permisjon juli 04 tom juli 07)

Janesh Amenya               - kyrkjetenar/gravar (permisjon juli 04 tom juli 07)

Ole A.Vik                            -klokkar BlomvŒg.

Bilete av dei tilsette finn ein pΠinternett:

 

http://www.stellamaris.no/stab.htm

 

PŒ barne-og ungdomssektoren har FellesrŒdet sidan 2003 hatt samarbeidsavtale med Nordhordland Indremisjon og NLM/Bergen krins om ungdomsteam.

 

Dette Œret er det Solveig Rob, Trygve Skaug, Marianne Stensland, og Magnus Stokke, som gjer teneste mellom oss.

 

 

 

Arbeid for born og ungdom.

 

SoknerŒda har vedteke planar for dŒpsoppl¾ringa,

 

http://www.stellamaris.no/dop.htm

og konfirmasjonstida:

 

http://www.stellamaris.no/konf.htm

 

1. Utdrag av dŒpsoppl¾ringsprogrammet.

 

Kyrkja i ¯ygarden har f¿lgjande tilbod til alle som har dŒp for borna sine: 

 

DŒpssamtale

 

Samtalen skjer i heimen eller pΠprestekontoret.

 

DŒp

 

Barnet vert d¿ypt og fŒr dŒpslys og dŒpslysestake.

 

Ein mŒnad etter dŒp

 

Enkelt veggbilete med kveldsb¿ntrykk kjem i posten.

 

Eitt Œr etter dŒp

 

CD-en ÓHvem har skapt alle blomstene?Ó vert sendt heim til borna.

 

To Œr etter dŒp

 

ToŒringen saman med familie og fadrar vert invitert til ei familiegudsteneste. Ein bordbrikke med teikning og bordb¿n saman med eit bilete av dŒpskyrkja vert delt ut pŒ gudstenesta.

 

Tre Œr etter dŒp

 

Bok vert sendt ut.

 

Fire Œr

 

Kyrkjebok vert delt ut pΠfamiliegudsteneste.

 

Fem Œr

 

Barnebibel vert delt ut. 5-Œringane i Hjelme sokn vert inviterte til ei gudsteneste der denne vert delt ut, og 5-Œringane i BlomvŒg sokn vert inviterte til ei familiesamling pŒ bedehusa i regi av s¿ndagsskulane, der utdelinga skjer.

 

 

Seks Œr

 

Alle seksŒringane som er d¿ypte eller innmeldte i dŒpsoppl¾ringsprogrammet i prestegjeldet, vert inviterte til Œ bli med pŒ dŒpsskulen vŒr(felles dŒpsskule for seksŒringane i BlomvŒg og Hjelme sokn) Det er fire samlingar, i tillegg til dŒpsskuleavslutning i kyrkja pŒ ei gudsteneste der elevane deltek. PŒ dŒpsskulen har vi temaer knytta til nokre av dei store kristne h¿gtidane jul, pŒske og pinse. Utanom bibelundervisning er det pŒ kvar samling enkle symbolhandlingar knytta til dŒpen og temaet for samlinga, mat, leik, song og ein formingsaktivitet.

Omkring 12-15 seksŒringar har delteke dei tre Œra dŒpsskulen har vore.

 

Alle seksŒringane i dŒpsoppl¾ringsprogrammet – ogsŒ dei som ikkje har vore med pŒ dŒpsskulen -  vert inviterte til  familiegudstenesta som er avslutninga for dŒpsskulen, dei dei fŒr utdelt ei bok som gŒve frŒ kyrkjelyden sin.

 

1. og 2. klasse

 

Det har vore arrangert Ó1.-2.klasse-leirÓ for 1. og 2.klassingane i prestegjeldet. I 2005 vart leiren arrangert pŒ leirstaden Skjergardsheimen i ¯ygarden med 8 born i f¿lgje med ein vaksen. I 2006 vart leiren avlyst grunna for fŒ pŒmelde. Det kan sjŒ ut som om det kan vere vanskeleg Œ fŒ med seg sŒ unge leirdeltakarar. Kyrkjelydene vil vurdere om ein skal gŒ tilbake til tilbodet om ein ÓleirdagÓ i staden for. Det var lettare Œ fŒ fleire 1. og 2.klassingar og deira f¿resette med pŒ dette!

 

2-klassingane

 

fŒr eit Œrsabonnement pŒ eit kristent barneblad i gŒve.

 

3.-4. klasse

 

3.klasse fŒr tilbod om Œ vitje kyrkja saman med prest og/eller kyrkjelydspedagog.

Kvar haust vert alle som gŒr i 3. og 4.klasse inviterte til Œ reise pŒ leir(laurdag-sundag) pŒ Skjergardsheimen. Det har vore god oppslutnad pŒ desse leirane. Kyrkjelyden ¿nskjer at barn og unge i ¯ygarden tidleg skal verte introduserte for leirlivet og Skjergardsheimen som ein god leirstad – og at dei skal verte vane med – og glade i – det Œ vere pŒ kristne leirar!

 

5. klasse

 

Alle 5-klassingar vert inviterte til ei gudsteneste der dei fŒr utdelt Bibelen. Ikkje alle 5.klassingane m¿ter opp pŒ ei slik gudsteneste. Den som ikkje gjer det, fŒr Bibelen av barnearbeidar frŒ kyrkjelyden som vitjar skuleklassane ein skuletime om hausten. Denne skuletimen fŒr dei ei kort innf¿ring i korleis dei kan finne fram i Bibelen sin. Denne skuletimen vert samstundes ei f¿rebuing til kurset dei fŒr seinare same skuleŒr, nemlig ÓVandring gjennom Bibelen for BarnÓ.

 

5-klassingane vert og inviterte til Œ bli med pŒ ein Ó5-klasseleirÓ pŒ Skjergardsheimen vŒrsemesteret i 5-klasse. Denne leiren har og ÓBibelenÓ som tema. Leiren varer frŒ fredag til sundag.

 

6.-7. klasse

 

6. og 7.klassingane vert inviterte til Œ bli med pŒ leir pŒ Skjergardsheimen ei helg om hausten. Oppslutnaden om leirane er sv¾rt god!

 

8.-10. klasse

 

Alle elevar i ungdomsskulen vert inviterte til Œ bli med pŒ Ó8-10.klasseleirÓ pŒ Skjergardsheimen kvar haust. Her er —g oppslutnaden god.  Vi gjev tilbod om vitjing av 8.klasse og 10.klasse.

 

Alle 9.klassingar vert inviterte til Œ ta del i konfirmasjonsopplegget i kyrkjelydane vŒre. Konfirmasjonstida strekkjer seg frŒ september til april/mai.

 

Teneste i gudstenesta

 

Kyrkjelydane ¿nskjer Œ innf¿re ordning med born som gjer teneste som ministrantar i gudsteneste.

 

2.Konfirmasjonstida.

 

Konfirmasjonstida strekkjer seg frΠseptember til april/mai. I denne tida er det jamnleg undervisning og deltaking i gudstenesta.

 

Vi ¿nskjer Œ legge til rette for 45 samv¾r for konfirmantane i l¿pet av konfirmasjonstida og 8 av desse er gudstenester.

I tillegg til gudstenestene vert det 15 ulike undervisningssamv¾r(2 x 45 min) frŒ september – april

 

PŒ to temasamlingar, ein pŒ hausten og ein pŒ vŒren, er alle konfirmantane samla. Konfirmantforeldra vert anten inviterte til Œ verte med pŒ ein av desse temakveldane, eller dei vert inviterte til ein eigen temakveld berre for konfirmantforeldre. Undervisninga er lagt til ettermiddagtid i kantina pŒ Helse- og tenestesenteret pŒ Rong. Kvar samling varar frŒ kl. 14.15-16.30. Vi byrjar kvar samling med Œ ete i lag ca. klokka 14.15. Sj¿lve undervisninga tek til ca 14.45. KonfirmantŒret 2005/2006 var det 64(av 78 niendeklassingar) unge som val konfirmasjon. Konfirmantane var delte i tre klasser, og dei m¿ttest annakvar veke. Hovudansvarleg for konfirmantarbeidet er kyrkjelydspedagogen, i samarbeid med andre tilsette. ÓAndre tilsetteÓ vil dei siste Œra hovudsakleg seie fire ungdomar i Óteam ¯ygardenÓ, eit team som vert skifta ut kvart Œr med nye utsendingar frŒ Misjonssambandet. At det har vore  sŒ mange engasjerte i konfirmantundervisninga har gjort det mogleg Œ drive vekselvis undervisning i plenum og smŒgrupper/samtalegrupper, noko bŒde konfirmantar og dei ansvarlege for undervisninga har opplevd som meiningsfullt. ÓUngdoms-alphaÓ har vore pr¿vd ut som undervisningsopplegg med sv¾rt god respons.

 

ÓValfrieÓ tilbod – konfirmantane vel ein av dei fylgjande aktivitetane som skal inngŒ som ein del av deira konfirmanttid og oppl¾ring i den kristne tru. Dei unge kan sj¿lvsagt velje Œ vere med pŒ fleire av desse aktivitetane, men mŒ vere med(minst 6 gongar i l¿pet av Œret) pŒ Žin av dei.

Her har vi tenkt at konfirmanten meir fŒr velje i tilh¿ve til interesser. Kyrkjelyden ynskjer for konfirmanten at han/ho finn ein plass han/ho ogsŒ vil vere med nŒr konfirmanttida er slutt.

 

 

Alternativ her er:

1)   ¯ygarden Gospel

 

2)   KRIK

 

3)   Fredagsklubben pŒ Nautnes

 

4)   Ichtys: Ungdomstreff  pŒ Vik bedehus

 

5)   Konfirmantweekend(denne kostar omkring 700 kr)

 

6) Bibelgruppe
     Annankvar veke

 

7) Fire ekstra gudstenester

 

Teneste i gudstenesta.

 

Kyrkjelydane held pŒ Œ innf¿re ordning med konfirmantar som gjer teneste pŒ ulikt vis i kvar gudsteneste. Dette siste Œret har konfirmantane f¿rst og fremst vore kyrkjevertar. Soknepresten og soknerŒda har ynskje om Œ utvide ordninga, slik at konfirmantane i st¿rre grad ogsŒ vert liturgiske hjelparar og vert meir engasjert i det tekniske(t.d ansvarleg for lyd og powerpoint i gudstenesta), i det musikalske(som forsongarar og musikantar), i arbeidet rundt barnesamlingane under gudstenesta og i det praktiske arbeidet rundt t.d kyrkjekaffe). Tilbakemeldinga frŒ konfirmantane er eintydig; dei set pris pŒ Œ vere med Œ hjelpe til i gudstenesta! Og gudstenestene vert rikare nŒr dei unge gjer teneste. Slik vonar ein og at konfirmantane ynskjer Œ fortsette sitt engasjement i gudstenestene ogsŒ etter at deira eigen konfirmanttid er over. Ei utviding av ordninga med at konfirmantar og friviljuge gjer teneste i gudstenestene vil krevje vilje til prioritering, god kommunikasjon og felles planlegging hjŒ bŒde tilsette og friviljuge arbeidarar.

 

Solidaritetsaksjon.

 

Konfirmantane er med pŒ ein innsamlingsaksjon/solidaritetsaksjon i l¿pet av konfirmanttida. I Œr samla konfirmantane inn pengar til Str¿mmestiftelsen sitt arbeid for skule for barn og unge i Mali. I planlegging og gjennomf¿ring av aksjonen er ogsŒ soknerŒda og konfirmantforeldre(sjŒf¿rar/matlaging/diverse organisering) engasjerte.

 

Konfirmantweekend.

 

PŒ konfirmantweekenden ein gang i Œret pleier om lag tre firedelar av konfirmantkullet Œ verte med. Dei siste Œra har ein nytta S¾tervika ungdomssenter i Tysse som leirstad.

 

Konfirmantsamtale.

 

Kyrkjelydspedagog har i l¿pet av konfirmanttida ein personleg samtale med kvar enkelt konfirmant. Det er satt av om lag 20-30 minuttar til ein slik samtale. Samtalane varierar naturleg nok i innhald, men ein legg vekt pŒ Œ gje konfirmanten rom for Œ ta opp det han/ho mŒtte ¿nskje. Samtalen er ogsŒ meint som ein arena der ein gŒr gjennom korleis konfirmanten opplever konfirmanttida og trua, og der ein ogsŒ gŒr gjennom korleis konfirmanten ligg an i tilh¿ve til sine forpliktingar som konfirmant.

 

Alle konfirmantane fŒr eit Œrs abonnement pŒ det kristne ungdomsmagasinet ÓUngdom og TidenÓ.

 

I 2005/2006 vart 64 av 77 i ungdomskullet konfirmert, 83%. Talet er lŒgare dette Œret, 58 av 73 er pŒmeldte, ein % pŒ 79.

 

Oversyn over det friviljuge kristne barne-og ungdomsarbeidet:

 

http://www.stellamaris.no/dop3.htm

 

Her er barna velkomne:

 

BlomvŒg sokn

 

Toft¿y

 

Vik s¿ndagsskule pŒ Vik bedehus  frŒ 3 Œr. Annankvar s¿ndag. 

Vik s¿ndagsring pŒ Vik bedehus  frŒ 9 Œr. Annankvar s¿ndag.

Barnekoret Lyskastaren pŒ Vik bedehus  frŒ 3 Œr Annankvar mandag. NLM.

Vik barnelag/Jenteforeningen pŒ Vik bedehus  frŒ 5 Œr. Annankvar onsdag. NLM.

GuttÕn pŒ Vik bedehus  frŒ 5 Œr. Annankvar onsdag. Normisjon.

Yngres/fredagsklubben pŒ Vik bedehus  frŒ 10 Œr. Annankvar fredag.

 

Rong

 

Rong s¿ndagsskule pŒ Rong bedehus  frŒ 3 Œr. Annankvar s¿ndag.

Rong s¿ndagsring pŒ Rong bedehus  frŒ 9 Œr. Annankvar s¿ndag.

 

BlomvŒg

 

Blom s¿ndagsskule pŒ Blom bedehus  frŒ 3 Œr. Annankvar s¿ndag.

Blom s¿ndagssring pŒ Blom bedehus. FrŒ 9 Œr. Annankvar s¿ndag.

Barnelaget Blink pŒ Blom bedehus frŒ 4 Œr, annankvar onsdag kl 17.00-19.00. NLM.

 

Oen, Breivik og Herdlev¾r

 

Oen s¿ndagsskule Oen bedehus. FrŒ 3 Œr. Annankvar s¿ndag.

Onsdagsklubben Oen bedehus annankvar onsdag kl 17.30-19.00.

 

Hjelme sokn

 

Tjeldst¿ s¿ndagsskule pŒ Tjeldst¿ bedehus  frŒ 3 Œr. Annenkvar s¿ndag.

Tjeldst¿ s¿ndagsring pŒ Tjeldst¿ bedehus  frŒ 9 Œr. Annankvar s¿ndag.

S¾le og Helles¿y s¿ndagsskule pŒ Helles¿y bedehus  frŒ 3 Œr. Annankvar s¿ndag.

S¾le og Helles¿y s¿ndagsring pŒ Helles¿y bedehus  frŒ 9 Œr. Annankvar s¿ndag.

Nautnes kr u-klubb pŒ Nautnes bedehus 10-12 Œr, kl 19-21 kvar siste fredag i mŒnaden.

¯ygarden barnekantori i Hjelme kyrkje frŒ 8 Œr. Ligg for tida nede dŒ kantor har permisjon.

 

Barnedagane haust og vŒr

Kvar haust og vŒr satsar kyrkjelydane samen med friviljuge barnelagsleiarar pŒ Œ samle barn frŒ heile ¯ygarden til 3-4 dagar med fokus pŒ Jesus og misjon, leik, song, dramatisering frŒ Bibelen, formingsaktivitetar, mat og fellesskap. Barnedagane samlar omkring 6o-70 barn, og er eit samarbeid mellom Norsk Luthersk Misjonssamband, Indremisjonen og kyrkja.

 

For unge i begge sokna

Ichtys pΠVik bedehus annakvar laurdag frΠklokka 20.00.

Nautnes kr u-klubb pŒ Nautnes bedehus. FrŒ 13 Œr, frŒ klokka 21.00 kvar siste fredag i mŒnaden.

KRIK pŒ Toft¿y skule  kvar fredag frŒ kl 19.00.

¯ygarden gospel i BlomvŒg kyrkje frŒ 8. klasse, kvar mŒndag  kl.19.00-21.00.

¯ygarden kr.skulelag pŒ ¯ygarden ungdomsskule, kvar onsdag kl 11.00-11.30.

Bibelgrupper for ungdomsskuleelevar. Annakvar veke, ei bibelgruppe for jenter og ei bibelgruppe for gutar. Gruppa m¿test heime hos leiar eller heime hos ungdomane.

Leiarkurs. Barnearbeidar har dei siste Œra arrangert leiarkurs for ungdomsskuleelevar 3 kveldar kvar haust, med praksis som leirleiar eller barnelagsleiar.

 

Diakoni og evangelisering, arbeid for vaksne.

 

Det er mŒnadlege eldretreff i begge kyrkjelydane. I begge sokna er det ein eigen komitŽ nedsett av soknerŒda som stŒr for organiseringa av treffa; i BlomvŒg sokn pŒ Tednebakkane bu – og omsorgssenter(TBOS) ein torsdag i mŒnaden, og i Hjelme sokn i i Hjelme kyrkje ein torsdag i mŒnaden.

 

Utanom dei faste gudstenestene har ikkje kyrkjelydane anna arbeid blant vaksne som soknerŒda/kyrkjelydane har direkte ansvar for.

 

PΠTednebakkane Omsorgssenter pΠRong gjer soknepresten teneste med regelmessige andaktar og gudstenester. Her er ein naturleg kultur for Πtilkalle presten i soknebod.

 

Ein har fors¿kt Œ fŒ i gong bes¿ksteneste, sjŒ

 

http://www.stellamaris.no/dioyfold.htm

 

Krise-og sorgsituasjonar kjem til oss alle. Normalt inneber desse ikkje sjukdom som treng spesialistar pΠymse felt, men lokalsamfunnet har trong for gode hjelparar som vil investere tid og krefter i Πlytta til andre si sorg og smerte. Her har gode nabofellesskap i bygdene vore til god hjelp i generasjonar.

 

SoknerŒda har vedteke plan for diakonien:

 

http://www.stellamaris.no/dia.htm

 

Diakonien er likevel utan tvil prestegjeldet sitt svake punkt. Dette var ein av Œrsakane til at soknerŒda vurderte eit samarbeid med den no nedlagte ungdomsklubben ÓH¿loÓ i 2004-2005. Vi seier oss leie for at rusmisbruket mellom ungdomane ser ut til Œ auke.

 

Prestegjeldet har leirskulen/leirstaden ÓSkj¾rgardsheimenÓ som er eigd og driven av soknerŒda og Nordhordland Indremisjon.

 

http://www.skjergardsheimen.no

 

SjŒ —g Skjergardsheimen sitt jubileumshefte 2005 som er lagt ved.

 

Det er 15 bedehus rundt om i bygdene i prestegjeldet, som er sterkt prega av friviljug lekmannsarbeid med konservativ farge. Misjonssambandet(Bergen krins/¯ygarden Misjonssamband) sitt arbeid stŒr sterkast, men Indremisjonsforbundet (Nordhordland Indremisjon) og Normisjon er —g representert. Det er ˜g spor av ein del gamal kyrkjefromhet, samt noko moderne karismatikk. Noko reformert teologi fins. Presten som skal gjere teneste i ¯ygarden b¿r ha stor forstŒing for det kristne lekmannsarbeidet, og ha evne til Œ formidle tradisjonell kristen tru bŒde i forkynning og sjelesorg. 

 

http://www.stellamaris.no/bedehus.html

 

Ein stor del av kyrkjelyden er engasjert i arbeid og aktivitetar med utspring i dei lokale bedehusa. Her er stor aktivitet med bibeltimar, bibelgrupper, cellegrupper, manns- og kvinneforeiningar, misjonsforeiningar, b¿negrupper,

 

http://www.stellamaris.no/bkort.html

 

korgrupper og anna. ¯ygarden har sendt ut, eller st¿ttar 5 misjon¾rpar. Mellom desse er Anita og H¿lje HaugsjŒ som arbeider for Normisjon mellom MalinkŽfolket i Mali.

 

http://www.stellamaris.no/misj.html

 

Samarbeidet med den offisielle kyrkja er godt, men det er tydeleg at kyrkjesituasjonen har fŒtt mange til Œ vurdere sitt tilh¿ve til kyrkja.  Truleg vil dei fleste vente pŒ kyrkjem¿tevedtak i homofilisaka f¿r dei tek ei endeleg avgjersle om tilh¿vet sitt til Dnk. Men alt no er det tydeleg at bŒde problematisering av situasjonen og ei sj¿lvstendiggjering er pŒ gang. Det er all grunn til Œ ta desse signala s¾rs alvorleg.

 

Beskrivelse: Resize Assistant-6

 

PŒskemŒltid i Hjelme kyrkje 2003.

 

Skule-kyrkje-samarbeid.

 

BlomvŒg har fire oppl¾ringssentra: Toft¿y, Rong, BlomvŒg/Breivik og ¯ygarden Ungdomsskule. Hjelme har eit oppl¾ringssenter: Alvheim/Bakken. Ansvaret for kontakten med desse ligg til kyrkjelydspedagogen, men soknepresten leier skulegudstenestene.

 

Kyrkjelydane v/kyrkjelydspedagog inviterer til gudsteneste i kyrkjene f¿r jul. Skulane vert oppfordra til Œ kome med innspel og til Œ delta pŒ ulikt vis. Planleggingsm¿te med representantar frŒ skulane og kyrkja pŒ kyrkjekontoret i god tid f¿r gudstenestene.

 

Kontakten med skulane i kommunen opplever kyrkjelyden som positiv. Potensialet er like fullt utvilsamt stort nŒr det gjeld ei utviding av samarbeidet skule-kyrkje.

For meir informasjon om skule-kyrkje-samarbeidet, sjŒ punktet som omhandlar dŒpsoppl¾ringa og dei ulike fasane over.

 

Barnehage-skule-samarbeid.

 

Barnehagane, bŒde dei private og dei kommunale, er kvart Œr f¿r jul samla til gudsteneste i ei av kyrkjene.

 

Til pŒske og sommar er det berre dei barnehagane som sj¿lv tek initiativ til det, som vitjar kyrkja. Potensialet til ei utviding av kontakten er ogsŒ pŒ denne arenaen stor. Det vart f¿r pŒske i Œr gjennomf¿rt ei pŒskevandring i Hjelme kyrkje med ein av barnehagane. Responsen var sv¾rt positiv, og konseptet kan utviklast om ein i framtida ynskjer – og finn ressursar til - Œ prioritera kontakten med, og formidlinga av evangeliet til barnehagebarna.

 

Media.

 

Kyrkjeverje og kyrkjelydspedagog har ansvar for kyrkjebladet Ó¯ynyttÓ, som gŒr til alle husstandane i sokna. rgangane 2005- kan lastast ned frŒ internett som .pdf filar her:

http://www.stellamaris.no/oyn.html

 

Soknepresten har ansvar for internettsidene.

 

Opptak av gudstenesta i Hjelme med tanke pŒ framsyning pŒ Tednebakkane har f¿rebels stoppa opp.

 

Kyrkjemusikk.

 

Kor tilknytt kyrkjene.

 

¯ygardskoret (for vaksne) ¿ver i BlomvŒg kyrkje og ¯ygarden barnekantori ¿ver i Hjelme kyrkje. Begge kora ligg no pŒ is medan kantor Anne Lise Gr¿m har to Œrs permisjon, (aug.2005 - aug. 2007)

¯ygarden Gospel (for ungdom) ¿ver i BlomvŒg kyrkje og dirigent er kyrkjelydspedagog Synn¿ve Sand¿y Voldsund.

 

Frivillige musikalske krefter.

 

Helles¿y musikklag, Lyskastaren, Jubelkoret, Vik mannskor, Rong brass, Bakken, -Toft¿y,- og BlomvŒg- skulemusikk, Vik b-band og andre musikkgrupper. Vi har —g deltaking med solosong, fiolin, kornett og andre instrument.

 

Kyrkjelydane set stor pris pŒ alle som deltek med song og instrumentalmusikk bŒde til gudstenester og konsertar.

 

Instrumenta i kyrkjene.

 

I Hjelme kyrkje er orgelet frŒ Vestlandske Orgelverkstad, bygd i 1971 med 16 stemmer. Det har skranta mykje. Orgelet trong krisel¿ysing og vart reparert av Jan Egil VŒgsholm i des. 1991.Gr¿nlund orgelfabrikk gjennomf¿rte seinare ei omfattande utbetring i 1994, mellom anna vart fagottstemma skifta heilt ut. No fungerer orgelet fint, sj¿lv om lyden vert noko svak nŒr kyrkja er fullsett.

 

I BlomvŒg kyrkje stŒr eit godt orgel bygd av Gr¿nlund i 1993 med 16 stemmer.

Gr¿nlund utf¿rer vedlikehald pŒ begge orgla annakvart Œr.

Hjelme kyrkje fekk Petrof flygel i 1997. FrŒ f¿r er det eit Gr¿ndahlpiano der.

BlomvŒg kyrkje har Schimmel piano, og det siste Œret er det kj¿pt inn eit Yamaha digitalt flygel.

Begge kyrkjene har akustisk gitar. Det er og kj¿pt inn musikkutstyr til band.

 

Kantor/Organist.

 

Anne Lise Gr¿m har vore tilsett som kantor sidan 1990. I skuleŒret 2005 / 2006 har Torgeir Landro vore tilsett som vikar i delar av stillinga.

John Solsvik har i mange Œr spela til gudstenester som vikar nŒr kantor har fri.

I 2006/2007 deler Gr¿m, Solsvik og Vegar Voldsund pŒ oppgŒva.

 

Konsertverksemd.

 

Det har vore arrangert rundt rekna 10 konsertar kvart Œr i kyrkjene, inkludert Hjelme gamle kyrkje, med ulike musikkstilar. Dei fleste har vore arrangert av kyrkja i ¯ygarden, men det har —g vore konsertar med andre arrang¿rar.

 

Lyd og musikk i samspel

 

er eit nytt og spennande prosjekt. Det har som mŒl Œ samle saman ungdom til speling i band og lydteknikk, til bruk i kyrkjene. 15 personar er med sŒ langt, leia av Vegar Voldsund, som er tilsett i ein prosjektstilling under ¯KF for Œ ta seg av denne oppl¾ringa.

 

Beskrivelse: sctamaria

 

 

Maria og Johannes ved krossen til Jesus. Gamalt ikon.

 

 

 

 

 

 

 

 

KAPITTEL 4
STRATEGISK UTBLIKK

 

Beskrivelse: image001

 

 

1. Bygging av ei merkevare frŒ ¯ygarden-Kyrkjeleg Vestavind.

Ein meditasjon.

 

Mykje vestavind og mykje regn er ei typisk vermelding for Vestlandskysten. Vi ¿nskjer at det og skal blŒse friskt frŒ ¯ygardskyrkjelydane.

 

Den raude fargen i logoen vŒr er Gud Heilaganden sin farge.

Han kjem og med vind og regn!

Men —g med sol!

Han tiner, reinsar, n¾rer og varmer.

Han kjem med vekkjing, nytt liv, og ny kraft til oss og kyrkja i Norge frΠvest.

Kyrkjeleg vestaver!

Ei merkevare frŒ ¯ygarden!

 

¯ygarden Prestegjeld sin logo er inspirert av eit motiv i den kvite serien i dei nye kyrkjetekstilane som kom pŒ plass i BlomvŒg kyrkje  i 1999. Formgjeving var ved biletkunstnar og tekstildesignar Greta Rimington, Son. Logoen er hausten 2004 videreutvikla ved A5 ReklamebyrŒ, Sotra. Den rommer sentrale kristne motiv som gjev mange almennkyrkjelege og lokalkyrkjelege assosiasjonar:

 

Fisken-ÓIchtysÓ: Gresk, kjend frŒ den f¿rste kristne kyrkja. Bokstavane stŒr for: JESUS-KRISTUS-GUDS SON-FRELSAR. Nytta som kode i forf¿lgjingstider..

 

Fisk og Kval: Folket i ¯ygarden Prestegjeld sin leveveg. Kvalfangst basert pŒ Blom¿y. FŒr oss og til Œ tenkje pŒ profeten Jona si gjerning og som f¿rebilete pŒ Kristus. Jesus kallar fiskarar til menneskefiskarar. ÓFiskarane sin teologi.Ó(Gregor av Nyssa)  Jona 2,11; Matt. 4,18-22; 12,40

 

Beskrivelse: Resize Assistant-4

 

Ichtys. Detalj av preikestolen i BlomvŒg. Bilete: Arkivet.

 

3 Fiskar og 3 Br¿d: Eukaristisk(Nattverd-)symbol etter Jesu under og undervisning om Livsens Br¿d i Evangeliet etter Johannes kap.6. Dei tre kyrkjene i ¯ygarden: BlomvŒg, Hjelme og Hjelme Gamle.

 

Br¿det: Det eine br¿det og den eine Kristi lekam. Ei heilag, apostolisk og allmenn kyrkje. Samling mellom dei truande pŒ apostlane og profetane sin grunnvoll. 1.Kor.10,16-17

 

Trekanten: Den Tre-Eine Gud: Faderen, Sonen og Heilaganden.

 

Auge: Gud har all makt, og ser alt.

 

¯yar: Bibelsk omgrep. ¯ygarden. ÓNord om Svelgen.Ó ¯ygarden(tidlegare Herdla) Prestegjeld.

 

Syng ein ny song for Herren,

lovsyng han frΠheimsens endar,

de som ferdast pΠhavet,

og alt som fyller det,

de ¿yar og strender

og de som bur der! Jes 42,10

 

Fargar: Dei mest vanlege 4 fargane frŒ Kyrkja sitt heilage Œr:

 

Fiolett: Advent, Faste, Bot og SkriftemŒl.

 

Kvit: H¿gtidene Jul og PŒske, PŒsketida, Fest, Ekteskap, og DŒpens Sakrament.

 

Raud: Pinseh¿gtida. Jonsok, Olsok. St.Stefanus. Heilaganden, VitnemŒl, NŒdegŒver, Konfirmasjon og Misjon. Heilaganden: Kyrkjeleg Vestavind.

 

Gr¿n: Kristi vokster i oss(Openberringstida) og vŒr vekst i Kristus(Treeiningstida).

 

Sirkelen: Gud er frŒ ®ve til ®ve. Vi er kalla heim til Hans Himmelske Rike.

 

Ringen: Bruden(Kristi Kyrkje) sin truskap mot Brudgomen(Kristus). Ein rett biskop sin truskap mot Kristus og Kyrkja.

 

Ein gullring blant striler: Bisperingen som vart funnen pŒ Kyrkj¿yni, Hernar 1944. ¯ygarden Prestegjeld si tilknytning til keltisk kristentru, St.Magnus-tradisjonen pŒ Orkn¿yane, kyrkje-og kristenliv i Nord-Europa, pŒ andre sida av Nordsj¿en og Atlanterhavet, i UK, Irland og Nord-Amerika, og den store kristne tradisjonen, grunnlagt pŒ apostlane sitt vitnemŒl om Kristus i Guds Heilage og Sanne Ord.

 

Kyrkjeleg vestaver!

 

Herren er konge!

Jorda skal jubla,

¿yar og strender É ventar pŒ hans l¾re. Sal.97,1+Jes.42,4

 

SjΠog Jes.42,12; 49,1; 60,9

 

FrΠhttp://www.stellamaris.no/oylogo.htm

 

2.Kyrkjeleg Vestavind. Tilh¿vet til Den norske kyrkja.

 

Mange truande i ¯ygarden har med sorg sett utviklinga i Den norske kyrkja sidan 1990, dŒ Kyrkjem¿tet vedtok at det ville vere ein rikdom med ein kvinneleg biskop. I 1992 kom utnemninga med kyrkjestatsrŒden sine ord: ÓDet var Kongen som f¿rte an, kirken fulgte etter.Ó

 

I 1994 kom vedtaket om kyrkjebot, som mange stader har n¿ytralisert den lokale presten sitt h¿ve til Œ nytta kyrkjetukt i sjelesorga.

 

Sakte, men sikkert har sŒ utviklinga gŒtt mot Óto synÓ i homofilisaka. I 1995, 1997 og 1999 var sp¿rsmŒlet oppe pŒ bispe-og kyrkjem¿ta. Prost Asle Dingstad i Larvik hadde alt i 1995 av same grunn brote med sin biskop, men fekk, med unntak av professor Tj¿rhom og biskop Odd Bondevik sitt mindretalsvotum ikkje medhald i L¾renemndsaka-2000, ÓTunsbergsakaÓ. I Hamar bisped¿me vart Siri Sunde gjeninnsett i 1999.

 

Vegleiarane i tidlegare SKG, SamrŒd pŒ Kirkens Grunn, sette ord pŒ situasjonen i 1999 og 2000:

 

http://www.stellamaris.no/kirkebot.htm

http://www.stellamaris.no/veivalg.htm

http://www.stellamaris.no/trolyd.htm

 

Det er ikkje vanskeleg Œ skj¿na at Dingstad kjende det slik at han mŒtte forlate kyrkja, sj¿lv om han nok var den framste kandidaten til det alternative bispeembetet som Tj¿rhom/Bondevik gjorde framlegg om, og som det nok er kyrkjerettsleg basis for, om politisk, –og god vilje fins, med den positivistiske kyrkjeretten som rŒr i dag.

 

Leiinga i ¯ygarden Prestegjeld, med tilslutning av mange av dei truande, deler i all hovudsak vurderinga til Dingstad og kolleger av situasjonen i Dnk,  men vi er —g klŒre pŒ at vi har eit ansvar for ÓKari pŒ haugenÓ og ÓOla pŒ nesetÓ, som nok vil finne det vanskeleg Œ forlate Den norske kyrkja.

 

Likevel ¿nskjer prestegjeldet Œ finne ein utveg frŒ den vanskelege situasjonen i Den norske kyrkja.

 

Av omsut for dei vi har ansvar for er det difor sidan 2002 vore tenkt og bede mykje om eit Óindre oppbrotÓ er mogleg. Og her er det kyrkjerett det gjeld f¿rst og sist.

 

Vi markerte oss alt i stat-kyrkjeh¿yringa ÓSame kyrkje-ny ordningÓ 2002:

 

http://www.stellamaris.no/skno.htm

 

Her gjekk vi —g inn for ny ordning for Dnk, alternativt tilsyn(slik Bj¿rgvin Biskop dŒ var med Œ gje framlegg om), valkyrkjelydar og l¿ysing av sokneband.

 

Vi ba —g om ein samtale med Bispem¿tet i 2004. Denne vart ikkje av, men det har vore fleire uformelle kontaktar med tre bispar om situasjonen.

 

Etter L¾renemnda-2006 sin uttale vart lagt fram 20. januar, har begge soknerŒda etter grundige samtalar pŒ 3 m¿te, og h¿yring pŒ Œrsm¿te gjort kvart sitt vedtak der det vert fokusert pŒ seinare preste-og bispeval, og reist sp¿rsmŒlet om ein kan ha gudstenestefellesskap med dei som vil innf¿re ny l¾re i kyrkja. Dette har —g representantar for bedehus og kristne organisasjonar i prestegjeldet gjeve tilslutning til.

 

SoknerŒda i ¯ygarden

 

  1. ¿nskjer framleis at ¯ygarden prestegjeld skal vera ein del av DnK.
  2. tek til etterretning resultatet av den prosessen som har vore pŒ to soknerŒdsm¿te og eitt Œrsm¿te dette Œret. I det vidare arbeidet med saka vil soknerŒdet mŒtta vurdera forskjellige modellar for brot i gudstenestefellesskap (SjŒ l¾renemnda 2006, kap. 4 – oppsummering pkt. 9, s. 136.)
  3. (vil) mŒtta fokusera pŒ neste sokneprest– og bispeval. (Viser til mindretalet i l¾renemnda 2000: S¾ruttale av professor Ola Tj¿rhom og biskop Odd Bondevik. – punkt X, konkluderende merknader) http://www.stellamaris.no/tbsaken.htm
  4. (meiner at) fleire kyrkjerettslege sp¿rsmŒl difor vert viktige Œ l¿ysa framover.

 

Dessuten vert det sagt at Ódr¿fting med dei frivillige kristne organisasjonane i ¯ygarden mŒ gjennomf¿rast med tanke pŒ vegen vidare.Ó(vedtak 260406 og 270406)

 

Dr¿ftingsm¿tet fekk stor tilslutning frŒ representantar for bedehus og friviljuge kristne organisasjonar. Ei sams uttale vart resultatet av m¿tet:

 

ÓSom leiarar i den offisielle kyrkja, dei friviljuge kristne organisasjonane og bedehusa i ¯ygarden deler vi stor uro over situasjonen i Den norske kyrkja i samband med L¾renemndsakene 2000 og 2006. Vi har difor hatt m¿te om saka pŒ Rong 23.mai 2006.

 

Vi vil uttrykkje klŒrt og tydeleg at ¯ygarden prestegjeld Óvil strida for den trua som ein gong for alle er overgjeven til dei heilage.Ó(Jud.3b) Vi vil difor stŒ fast pŒ, og vise Ótrua sin lydnadÓ(Rom.16,26; 2.Kor.10,4b-5) mot Guds Ord og Vedkjenninga, og arbeide for at klassisk kristen tradisjon skal gjelde i l¾re og liv i ¯ygarden bŒde i dag og i komande slektledd.

 

I h¿ve den komande bispevisitasen vil vi difor understreke soknerŒdsvedtaka i BlomvŒg og Hjelme sokn 26.og 27.april 2006 som gode vegvisarar for naudsynlege tiltak i situasjonen.Ó

 

Sokneprest og soknerŒda ¿nskjer ӌ f¿lgje bokaÓ og neste skritt kjem dŒ naturleg, nemleg Œ dr¿fte situasjonen med biskopen under visitasen.

 

S¾rskilt frŒ soknepresten:

 

Eg opplever at eg er kome heim etter at eg vart kalla som sokneprest i ¯ygarden 2002. Eg trivst godt med Œ vere landsbyprest, kjenner at eg har gode relasjonar til kyrkjefolket og fungerar som hyrding for folket, i spora til st¿rre prestar enn meg, som Einar Tesdal og Knut Hernes.

 

Eg har saman med mange gode prestebr¿dre opplevd Œ betale tungt for min klŒre teologiske profil og kjenner bŒde pŒ sorg og sŒr nŒr eg ser attende pŒ delar av mi historie. I dag er mykje av dette gjcnnomarbeidd. men nŒr eg ser pŒ framtida for prestar med klassisk kristen teologi, ser eg mange utfordringar som kjem til Œ koste.

 

Eg ser med s¾rs stor uro pŒ ei framtidig kyrkje med to parallelle syn pŒ homofilisp¿rsmŒlet, noko eg deler med det store fleirtalet av kyrkjefolket i ¯ygardcn. Dersom kyrkjem¿tet i 2007 godtek dette, reknar eg med at eg vert prest i ¯ygarden Óutan kyrkjelydÓ.

 

Derfor er det naudsynt etter mi meining at det vert ordinert alternative biskopar, og eg ber om at biskopen i Bj¿rgvin saman med andre gode krefter syter for sŒ skjer.

 

Det er ingen av oss som har Órett tilÓ tenesta i Guds Rike, Luk.17,7-10. Likevel meiner eg heilt klŒrt at det i kyrkja skal finnast ein arbeidsrett som i noverande kyrkjesituasjon kan danne grunnlag for eit nytt kyrkjeleg rom for oss med klassisk kristen teologi.

 

Den dyktige og klŒrttenkjande unge soknepresten i Ulvik, Dag ¯ivind ¯stereng, har tidlegare i Œr skrive to s¾rs interessante artiklar om kyrkjesituasjonen, der —g sp¿rsmŒlet om eit nytt kyrkjeleg rom vert teke opp:

 

http://www.stellamaris.no/delt.htm

http://www.stellamaris.no/delt2.htm

 

Tema for denne visitasmeldinga: ÓKlar til forhalingÓ, ¿nskjer Œ fange opp denne saka pŒ Óstrile-mŒl.Ó Kyrkja i ¯ygarden skal vera nett den same bŒten som f¿r, men treng ny kaiplass!

 

Beskrivelse: Resize Assistant-3

 

Annonse for ¯ygardsbŒtane frŒ Œrbok for Bergen Turlag, 1948.

 

Kommunionssp¿rsmŒlet er elles eit viktig tema i denne samanhengen, noko eg ¿nskjer Œ halde fram i dr¿ftingane med biskopen.

 

Korleis ein kunne gΠfram, er sagt noko om her:

 

http://www.stellamaris.no/altbisk.htm

 

Eg trur ikkje dette treng gŒ pŒ tvers av det Œ vere ei god folkekyrkje. Det vil eg pŒstŒ at vi verkeleg er i ¯ygarden, med god kontakt med dei fleste menneske og lŒge tersklar. Samstundes er det mi sterke erfaring at folk ventar at bŒde  kyrkja og presten stŒr pŒ det som kyrkja alltid har stŒtt for, og at dette vekkjer respekt, sj¿lv om dei kan vera usamde i einskildsp¿rsmŒl.

 

For stoff om ein liknande situasjon i andre kyrkjer som Church of England og ECUSA, og korleis dei som vil vere klassisk kristne der ¿nskjer l¿ysingane:

 

http://www.forwardinfaith.com/

http://www.fwepiscopal.org/

 

Endeleg bŒde formaning og tr¿yst i ei ordinasjonspreike av Biskop Bo Giertz:

 

http://www.stellamaris.no/komlaoss.htm

 

¯ygarden Prestegjeld ¿nskjer altsŒ s¾rlege ordningar i kyrkjesituasjonen.

 

Beskrivelse: Resize Assistant-7

 

Englandskaien, Hernar. HerifrŒ ferga ÓShetlands-LarsenÓ og andre nordmenn frŒ motstandskampen under siste krig til fridom i England-og skaffa utstyr til motstandsr¿rsla.

 

3. Kyrkjeleg Vestavind- Den Store Lovsongen.

 

Prosjektet Den Store Lovsongen, har vore eit kreativt samarbeid mellom sokneprest. organist og soknerŒd.

 

I 2004 og 2005 tok soknepresten pŒ rsm¿ta opp ÓmŒten vi feirar gudsteneste pŒÓ, og sa i 2004 m.a.:

 

ÓMange oppfattar gudstenesta i dag som statisk, dei skj¿nar ikkje kva ho er, kjenner ikkje Ókoden.Ó Difor prioriterer dei henne ikkje, og ho fŒr kanskje i mindre grad med nye, eller stadfester dei truande i den apostoliske kyrkjetradisjonen som Judas snakkar om.

 

Men gudstenesta (5 deler-5 fingre pŒ ei hand) er i sitt vesen dynamisk, og har vore kalla bŒde Óeit stort b¿nem¿teÓ, og Óden bortkomne sonen sin liturgiÓ. (Domprost P.O. Sj¿gren). Og eg vil absolutt forsvare Œ nytta Den Heilage Apostel sine ord om henne: ÓÉeit levande og heilagt offer som er til hugnad for GudÉ (Rom.12,1) For oss som stŒr i ein luthersk tradisjon, ligg det —g n¾r Œ beskrive gudstenesta med orda i Augustana 7 om den sanne kyrkja: Ó..der evangeliet vert l¾rt rett og sakramenta brukt rettÉÓÓ

 

Difor fremja soknepresten etter langt forarbeid saka ÓDen Store LovsongenÓ for soknerŒda i 2006. Under f¿lgjer f¿rst saksframstillinga frŒ presten, og dinest vedtaka som rŒda har gjort.

 

 

 

 

 

 

 

Saksframstilling

 

Eg viser til positive samtalar i dei kyrkjelege rŒda om korleis me ¿nskjer Œ feire gudsteneste i ¯ygarden Prestegjeld(familievenleg, meir lovsong, ofte nattverd, djupare nattverdliturgi, forb¿n for sjuke), mitt foredrag pŒ rsm¿ta i begge sokn 24./30.mars 2004: ÓDu har gjeve oss ein heim i di kyrkje pŒ jordaÉ-Framover i tru!Ó. Her tok eg til ords for Œ fŒ opp ein Ó¯ygardsliturgiÓ.  

 

Eg viser til desse oppslaga pΠnettet:

 

http://www.stellamaris.no/eukp.htm

http://www.stellamaris.no/eukpfullst.htm

http://www.stellamaris.no/euky.htm

 

 Eg viser —g til desse dokument:

ÓStrategiplan for Dnk 2005-2008Ó og

ÓStrategiplan for Bj¿rgvin Bisped¿me 2005-2008Ó

Fleksibel bruk av gudstenesteboka(KyrkjerŒdet(Haavik)080905/090905)

Invitasjon til Œ ta del i gudstenestereformen(Nemnd for gudstenesteliv(Wagle)/KyrkjerŒdet(Pettersen) 220905)

 

Prosessen sΠlangt

 

BlomvŒg SoknerŒd sette etter nemnde foredrag pŒ rsm¿tet 2004 same hausten i gang med eit pr¿veprosjekt med fornying av gudstenesta som mŒl. I 2005 signaliserte Hjelme SoknerŒd at dei vil f¿lgje etter.

 

Det er gjort eit stort arbeid for Œ fŒ til ein sunn blanding mellom den tradisjonelle norske gudstenesta, bedehus, s¿ndagsskole, karismatikk og gode ¿kumeniske bidrag.

 

GjennomgŒande trur eg det er ei sams forstŒing at gudstenesteprosjektet har vore til glede og framgong for kyrkjelydane i ¯ygarden, som relaterer godt til merkevareprosjektet. Med bare smŒ endringar frŒ den tradisjonelle gudstenesta har samlingane i kyrkja vorte meir folkelege. Óopna oppÓ gudstenesta, har fŒtt betre oppslutning, fleire born, ungdomar og vaksne har teke del, og samstundes er kontakten med den kyrkjelege tradisjonen(den klassiske norske kyrkja, reformasjonen og oldkyrkja) ivareteken.  Fine innspel har —g kome frŒ kyrkjelydane.

 

F¿rebuing

 

I tillegg har Fleksibel bruk av gudstenesteboka og invitasjonen til Œ ta del i gudstenestereformen vore f¿rebudd sidan 2004 av sokneprest med verdfulle innspel av organist, og vi tok 1.s. i advent 2005 i bruk ein ÓfleksibelÓ gudstenesteliturgi som vi vonar skal bli til inspirasjon for fleire prestegjeld og for heile kyrkja.

 

Bakgrunnen er at Dnk har satt i verk ein stor liturgirevisjon som skal ferdigstillast 2010. Til forskjell frŒ tidligare kor liturgien er blitt Ótredd nedoverÓ oss, har vi denne gongen fŒtt h¿ve til Œ ta del i prosessen lokalt, med Óklipp og limÓ frŒ eksisterande liturgiar og utpr¿ving av gode alternativ.

 

Vi er tidleg i prosessen, men pΠgrunnlag av erfaringane sΠlangt har eg gjort konkret framlegg om formalisering av saka i 2 vedtak.

 

No vil vi setje Óalle kluter tilÓ for Œ fŒ det godt til! Og vi vil fors¿ke Œ fŒ til ÓlynkursÓ f¿r gudstenestene dei n¾raste s¿ndagane.  I den prosessen det er lagt opp til, ligg det til SoknerŒda Œ gjere vedtak.

 

 

SŒ nokre s¾rlege sp¿rsmŒl:

 

Nokre har spurt om bruken av ordet ÓMesse.Ó Er dette noko katolsk? Svar: Ordet er ikkje katolsk, men felleskristeleg. Det kjem av same ordet som misjon(missio), og tyder sending: Guds sender evangeliet til oss, vi er sendt til verda med evangeliet. Og den norske kyrkja har bŒde tidlegare og no kalla si hovudgudsteneste nett for Messe.

 

SŒ sp¿r nokre: Er den nye ordninga katolsk? Svar: Ikkje spesielt. Stammen er nemleg frŒ den eksisterande gudstenesta 1977/1983, og alternativ til henne i dagens Gudstenestebok. I tillegg er det eit stort innslag frŒ H¿gmesseliturgien av 1920 i modernisert form. Her er —g ¿kumeniske innslag.

 

Ordet katolsk er ikke spesielt katolsk, men felleskristeleg. St. Vincent av Lerin sin trusregel er god: ÓBerre det er sant katolsk som alle har trudd alltid og alle stader.Ó Dette ordet kjem elles av det greske katholikos, som tyder over alt, og speglar ei sanning med stor tr¿yst i seg, som vi kan seia med biskop Bo Giertz(forfattar av romanen Steingrunnen):

 

Kyrkja femner om alle Œrhundre og tider, seier han, og peiker pŒ rikdomen i hennar tradisjon, like frŒ urkyrkja, gjennom oldkyrkja, og til reformasjonen.  No er den evangeliske innstillinga til tradisjonen at ikkje noko er naudsynt til frelse utanom det som vi finn i sj¿lve Evangeliet. Skrifta er herre over tradisjonen. Men samstundes vil vi som kristne med takk ta imot truserfaringane frŒ dei som har forlatt dette livet og no er heime hos Herren.

 

SjŒ n¾rare om Biskop Giertz:

 

http://www.stellamaris.no/bg3.htm

 

Nett i den vanskelege situasjonen vi med klassisk kristen tru er i i Dnk i dag er det viktig Œ Ólene seg tilÓ kva Kristus har sagt og gjort, og kva den sanne kristne Kyrkja har sagt om kva som er rett kristen tro og kristent liv.Ó

 

SoknerŒda har 1.februar 2006 vedteke denne liturgien til bruk i prestegjeldet, tilpassa forskjellige dagar og h¿ve. Prosten var tilstades pŒ m¿tet.

 

Her f¿lgjer sŒ det vedtaket som er gjort:

 

1. Prinsipielt

 

(BlomvŒg)(Hjelme)SoknerŒd sluttar seg til innf¿ring av fleksibel gudstenesteliturgi i prestegjeldet og deltaking i gudstenestereforma etter desse f¿rebelse prinsipp:

Nylansering av gudstenesta som ÓDen Store Lovsongen.Ó

Fleksibel bruk av salmeb¿ker og songar.

36 gudstenester i kvart sokn pr.Œr.(Vedteken gudstenesteturnus 1968). Av gudstenestene i Hjelme sokn er f¿rebels ei gudsteneste pŒ Hernar bedehus, og ei i Hjelme gamle kyrkje. Av gudstenestene i BlomvŒg sokn ei gudsteneste pŒ Vik bedehus. Arbeide for ei felles gudsteneste pŒ Rong i kulturhuset. Lekmannsgudstenester utan nattverd kan vere eit tiltak for Œ halde oppe turnusen.

Offisiell gudstenesteliste for prestegjeldet finn ein pŒ kontoret, administrert av kontorsekret¾r, med sokneprest som ansvarleg.

2.kvar gudsteneste alternerer mellom H¿gmesse/Familiemesse/gudsteneste.

Alltid same gudstenesteliturgi, men variert etter gudstenestetype.

Familiemessa/gudstenesta har kortare salmar og preike, som regel ikkje kollektb¿n, bare ei tekstlesing, og kortare forb¿n og nattverdb¿n.

Band, forsongarar, ministrantar(medhjelparar, s¾rleg born og unge)og lysbiletepresentasjonar b¿r nyttast.

Tidspunkt alternerer mellom 11 og 1200.(Hjelme har i tillegg to gudstenester pr.Œr som tek til kl.1600)

Nattverd sŒ ofte som rŒd er, intinksjon(dypping) kan nyttast.

DŒp(vegleiande dŒpss¿ndagar) vert lagt etter Gloria(Lovsongen). DŒpssalme etter d¿ypefontkollekten og evt. mellom/etter kvar dŒpshandling.

Alment skriftemŒl minst 1 gong pr.Œr.

 

2. Utforming av gudstenesta.

 

(BlomvŒg)(Hjelme)SoknerŒd sluttar seg til slik utforming av gudstenesta etter desse f¿rebelse prinsipp:

-Strukturen i ÓDen store lovsongenÓ-¯ygardsliturgien. Framlegg til Kyrkjelydsfaldar.

Ligg —g pŒ http://www.stellamaris.no/euky.htm

-Syndsvedkjenning, fleire alternativ.

-Skriftord, 1.Joh.1,9, etter syndsvedkjenninga.

-B¿nerop(Kyrie), Lovsong(Gloria), Svarsalme ved Evangelielesinga, svarvers ved Forb¿n, og Velsigninga: Fleire alternativ.

ÓHerren vere med dykkÓ f¿r kollektb¿n, evangelielesing og velsigning.

ÓFBB-rekkjaÓ(komitŽ/Odland/S.Morland) som kollektb¿ner.

-ÓOppgradertÓ evangelielesing, evt. med prosesjon

-Truvedkjenninga etter preika om det ikkje er dŒp.

-H¿ve til forb¿n ved altarringen.

-Rikare nattverdliturgi.

-Fredshelsing f¿r nattverden.(Enno ikkje innf¿rt.)

-Velsigninga og utgangssalmen byttar plass.

 

4.Kyrkjeleg Vestavind. VŒrt mŒl for det vidare arbeidet er Œ be, og arbeide for

 

1. At menneske i ¯ygarden vert kalla til tru pŒ og lydnad mot Jesus Kristus, slik at dei med oss kan verta frelst og nŒ Himmelen.

2. Godt samvirke mellom embete og rŒd.

3. Gode relasjonar mellom den offisielle kyrkja og det friviljuge kristne arbeidet.

4. Gode prestar til ¯ygarden prestegjeld —g i framtida.

5. Eit bibelsk basert bispetilsyn for ¯ygarden prestegjeld, andre kyrkjelege einingar og einskildpersonar som stŒr i den same klassiske kyrkjetradisjonen som oss.

6. Eit nytt kyrkjeleg rom, i lojalitet mot vŒrt evangelisk-lutherske trusgrunnlag i Skrift og Vedkjenning, gjerne pŒ ¿kumenisk og internasjonal basis.

 

 

 

 

 

Kristus mellom oss, hŒpet om herlegdom!

 

ÒHennar tenar har eg vorte fordi Gud gav meg oppgŒva som forvaltar hos dykk: Œ fullf¿ra tenesta med Guds ord, det mysteriet som har vore l¿ynt gjennom alle tider og for alle ¾tter, men som no er openberra for hans heilage. Gud ville kunngjera for dei kor rikt pŒ herlegdom dette mysteriet er for folkeslaga: Kristus er mellom dykk, hŒpet om herlegdomen! Det er han vi forkynner. Og vi rettleier og underviser alle menneske i den fulle visdom, sŒ vi kan f¿ra kvart menneske fram til mognad i Kristus. For Œ nŒ dette mŒlet arbeider og kjempar eg i hans kraft, som verkar i meg med styrke.Ó(Kol.1,25-29)

 

 

 

 

 

 

Beskrivelse: St

 

St.Magnus ¯rkn¿yjarl(Martyren) er saman med nev¿en St.Ragnvald, som bygde St.Magnus Cathedral i Kirkwall, helgenar med tilknytning til ¯ygarden. SjŒ 75-Œrs jubileumsskriftet ÓHeilag er kyrkja herÓ som er forfatta av Egil S¾le 2006, og

http://www.katolsk.no/biografi/magnus.htm

http://www.katolsk.no/biografi/ragnvald.htm

 

Bilete frΠkyrkja St.Magnus Martyr ved London Bridge.

 

Beskrivelse: ¯ygar 7

 

Bilete: D/s Ó¯ygarÓ-Trygg Hamn i BlomvŒg.
Foto: Bergen Sj¿fartsmuseum. (c)

 

 

 

 

Beskrivelse: image001

 

 

¯ygarden Prestegjeld

¯ygardskyrkjelydane

2006-2007©

Org.nr.: 874 741 582

Adresse Kontor:Boks 144, 5331 Rong

Telefon Kontor: +47 56 38 22 40

+47 56 38 22 44

Mobil: +47 950 67890

Faks: +47 56 38 22 41

Epost: sokneprest@kyrkja.net

kontor@kyrkja.net

kyrkjeverje@kyrkja.net

Internett: http://www.kyrkja.net

http://www.oygardskyrkjelydane.no

 

 

 

 

 

Visitasprotokoll frΠbispevisitas i

¯ygarden prestegjeld 13. – 17. september 2006

Biskop Ole D. Hages¾ther gjennomf¿rde visitas i ¯ygarden prestegjeld med BlomvŒg og Hjelme sokn i dagane 13.-17. september 2006. ¯ygarden prestegjeld vart sist visitert 28. – 31. oktober 1993 av biskop Per L¿nning.

Til visitasen var det lagt fram visitasmelding frΠsoknepresten og rapport frΠprosten og kyrkjeverja om kyrkjer og kyrkjegardar.

PŒ visitasen deltok forutan biskopen, prost Erling Kopperud i Vesthordland prosti og seksjonssjef for kyrkjefag ved bisped¿mekontoret Tore Skj¾veland som f¿rde protokollen. Sokneprest Svenn Martinsen f¿lgde biskopen pŒ heile visitasprogrammet.

Onsdag 13. september 2006

Kl. 08.30-10.15 Stabsm¿te pŒ kyrkje- og prestekontoret pŒ Rong

Tilstades: biskop, prost, seksjonssjef, kyrkjeverje Odd Normann Thormods¾ter, kyrkjelydspedagog Synn¿ve Sand¿y Voldsund, musikalsk aktivitetsleiar og organistvikar Vegard Voldsund, kontorsekret¾r Kari Sand¿y Rong, sokneprest Svenn Martinsen, kyrkjetenarar/ gravarar/ kyrkjegardsarbeidarar: KŒre Kristoffersen, Kari B. Solheimslid og Bj¿rn K. Solheimslid.

Kyrkjeverja ynskte velkomen, og soknepresten opna med ord frŒ Nehemja 1 og 2 om starten av gjenreisinga av tempelet i Jerusalem og bad b¿na i Nehemja 1,5-9. Deretter delte kyrkjeverja ut jubileumsskrift for BlomvŒg kyrkje som er 75 Œr og overrekte bilete av Hjelme gamle kyrkje til biskopen og prosten.

Biskopen presenterte visitasen og sa at det er mange tema Œ ta opp, men det er tre hovudtema: Den lokale situasjon med god ¿konomi, ¯ygardsliturgien og uroa for kyrkjesituasjonen.

Biskopen presenterte fylgjet sitt og bad dei tilsette fortelja om gleder og ynskjer for arbeidet.

 * Musikalsk aktivitetsleiar Vegard Voldsund: Arbeider med born og unge med tanke pŒ Œ fŒ dei med pŒ familiegudsteneste. Tilbodet ÓLyd og musikk i samspelÓ rekrutterar breitt. Ynskjer at kyrkja skal vera open for ungdom, og at dei kan veksa og verta f¿rebilete for dei yngre. Det er un¿dvendig at gudstenesta berre skal vera for vaksne, det mŒ vera ein god plass for unge.

* Kyrkjelydspedagog Synn¿ve Sand¿y Voldsund:. Utfordringa er konfirmantane. Ho driv ¯ygarden gospel saman med Vegard, men dei treng fleire vaksne i arbeidet.

* Kontorsekret¾r Kari Sand¿y Rong, (80%): Trivst med jobben og stabsfellesskapet. Ynskjer at ungdomen skal finna seg til rette i gudstenesta, og lurar pŒ om det ikkje kan vera for mykje liturgi, dei ynskjer det gjerne litt friare.

* Kyrkjetenar og gravar/kyrkjegardsarbeidar i BlomvŒg (og verdsmeister pŒ oldboys-sk¿yter allround med ei 10 000 metertid pŒ 15.36) KŒre Kristoffersen: Vonar pŒ bra bes¿k i kyrkja.

* Kyrkjetenarar og gravarar/kyrkjegardsarbeidarar i Hjelme Kari B. Solheimslid (90%) og Bj¿rn K. Solheimslid (10%): Fortalte om arbeidet pŒ kyrkjegarden, der utfordringa er Hjelme med varierande grunn med mykje stein. Det vart samtale med biskopen om reinhaldet i kyrkjene og trongen for egna vaskerom og lagerrom i kyrkjene, noko det ikkje er i BlomvŒg. Dei gleder seg over ungar som gŒr fast til kyrkje.

* Sokneprest Svenn Martinsen: Dette er ei glimrande teneste, det mŒ vera blant dei aller beste prestegjeld i landet, det er den gamle kyrkja som lever her. Han er veldig takksam for tenesta og medarbeidarane. Det er ei hard presteteneste, sŒ det er flott Œ ha folk rundt seg som ber. 

Biskopen responderte pŒ dette og sa at soknepresten er ein gŒverik, krevjande og dyktig prest.

* Kyrkjeverje Odd Normann Thormods¾ter: Godt at det er eit team som driv dŒpsoppl¾ring i samarbeid med bedehuset. Ein har god kontakt med bedehuset gjennom barnearbeidet. Kyrkja l¿ner arbeidarar som kan driva det barnearbeidet som er pŒ bedehuset, men kyrkja har og sitt eige arbeid som til d¿mes ¯ygarden gospel.

Staben ynskjer Œ vera eit team som drar same veg og kan stŒ samla utad. Kvar tysdag er det stabsm¿te og ein evaluerar alle gudstenester og kyrkjelege handlingar. Det er eit godt samarbeidsklima og ein kan vera usamde og koma med konstruktiv kritikk.

Kl.10.30-11.30 Andakt pΠTednebakkane omsorgssenter pΠRong.

Einingsleiar i pleie og omsorg Ingunn Teigen tok imot biskopen og fylgje i kantina/daglegstova i det nye senteret. Soknepresten leia samlinga. Kyrkjelydspedagogen song solo og deretter song ho og biskopen saman. Biskopen heldt andakt over 5 Mos 29,29. Styraren viste sŒ rundt pŒ heimen og eit bebuarrom. Ho fortalde at det er eit godt samarbeid med kyrkja og presten. PŒ omsorgssenteret er det kultur for Œ tilkalla presten til sjuke. Det er andakt annankvar tysdag og 5 gudstenester i Œret, inkludert julekvelden.

Kl.11.45-12.30 Lunsj pΠkyrkje- og prestekontoret pΠRong

Kl.12.30-13.30 Kontorvisitas pΠkyrkje- og prestekontoret pΠRong

Kyrkjeb¿kene var pent og ordentlig f¿rte med fŒ manglar. Det mangla nokre personnummer for dŒp i 1993 og 94 og ved nokre utmeldingar. Det mangla nokre ganske fŒ dŒpsdatoar ved konfirmasjon og innmeldingar. Kallsboka hadde hol etter manglande innf¿ring frŒ tidlegare prestar. Soknepresten er i ferd med Œ retta opp dette, mellom anna ved Œ fŒ opplysningar frŒ kallsboka i tidlegare Herdla prestegjeld. Biskopen bad om at dette mŒtte ordnast og leggast fram for prosten innan utgangen av Œret.

Kontortilh¿va er framifrŒ, og med god lydisolering av prestekontoret er det egna til samtalar.

Kl.12.30-13.00 Samtale med kyrkjelydspedagog pΠkyrkjekontoret

Kl.13.00-13.30 Samtale med kantor pΠkyrkjekontoret

Kl.13.30-14.30 Samtale med kyrkjeverje/dagleg leiar pΠkyrkjekontoret

Kl.15.15-15.45 Synfaring av prestebustadtomt og omvisning i gamle Hjelme kyrkje

PŒ vegen til gamle Hjelme stogga vi ved prestebustadstomta pŒ Rong. Tomta ligg h¿gt og fritt og hadde havutsikt. Ho ligg n¾r barnehage og 1 km frŒ hovudvegen og butikk.

Gamle Hjelme kyrke er ikkje i regul¾r bruk. Likevel stŒr ho no nymŒla utvendig, takka vere gŒver frŒ Hydro og Statoil, i tillegg til s¾rl¿yving frŒ kommunen. Ho er ikkje restaurert innvendig. Det er laga opplegg for varme, sŒ ho kan brukast i sommarhalvŒret. Ho vert nytta til nokre vigsler og gudstenester i Œret.

Kl.16.30-18.00 Middagspause pΠSkjergardsheimen, Hatten

Kl.19.00-20.00 Nattverdgudsteneste i Hjelme kyrkje: ÓDen store LovsongenÓ

Ein nytta ei forkorta utgŒve av liturgien ÓDen store LovsongenÓ. Soknepresten forretta. nestleiar i soknerŒdet Annlaug B¿rve og born deltek med song. Soknepresten preika om den miskunnsame samaritanen.  Biskopen deltok i nattverdutdeling og lyste velsigninga. Vegar Voldsund spelte flygel og leia bandet, og Kari S. Rong styrte videoprosjekt¿ren med Powerpoint der alle salmar/songar og liturgi vart vist. Det var 58 til stades, blant dei fleire barnefamiliar og det var 56 til nattverd.

Kl.20.15-21.45 Hjelme kyrkje. Kveldsmat og sosialt samv¾r i kyrkjelydsalen

Etter maten var det ordet fritt og biskopen fekk sp¿rsmŒl om kyrkjesituasjonen, om prestane i Kautokeino som vart avsette, om homofilisaka, abortsaka, Israel og antisemittisme. Han vart oppmoda om Œ stŒ fast pŒ Guds ord og Œ oppmuntra og st¿tta fotfolket. Det var og innlegg som tok fram at det er vanskeleg Œ ha eit anna syn enn fleirtalet i kyrkjelyden nŒr ein vil vera ein del av gudstenestefellesskapet.

Biskopen la inn over forsamlinga at det er godt at ein stŒr tydeleg pŒ det Bibelen seier, men ein mŒ gjera det i kj¾rleik slik at ogsŒ dei som tenkjer annleis vert tatt vare pŒ og respektert. Ein mŒ ikkje vera sŒ tydeleg at ein ikkje ser at det ogsŒ dreiar seg om menneske som har det vanskeleg og har mykje Œ bera. NŒr det gjeld sambuarar er biskopane samde om at ein mŒ tilrŒ ekteskap og krevja det av kyrkjeleg tilsette.

Torsdag 14.september 2006

Kl.08.45-10.15 Samtale med soknepresten pΠkyrkje- og prestekontoret pΠRong

Kl.10.30-12.30 Bedriftsvitjing Statoil ASA/Kollsnes Prosessanlegg. Lunsj.

Plassjef Nils Halland og Vigdis Solberg Eide tok imot biskopen med fylgje. Halland hadde ei orientering om gassreinsingsanlegget som dagleg sender vidare energi tilsvarande 4 gonger vasskraftproduksjonen i Noreg. Deretter spanderte Statoil lunsj.

Kl.13.00-14.30 BlomvŒg skule. M¿te med l¾rarane og f¿rskulel¾rarane i kommunen. Rektor pŒ BlomvŒg skule, Johannes Mikkelsen ynskte velkomen. Det var komen l¾rarar frŒ alle skulane og frŒ barnehagen.

Biskopen heldt foredrag om ÓBorn i sorg og kriseÓ og tok utgangspunkt i at det hadde vore d¿dsfall blant elevane som l¾rarane hadde erfaring med. Han gjekk inn pŒ kva som skjer i sorgprosessen bŒde ved varsla alvorleg sjukdom og brŒ d¿dsfall eller kriser. Som omsorgspersonar er det tre ting l¾rarane mŒ legga vekt pŒ: 1. LŒna ut tryggleik, vera der nŒr verda rasar saman for eleven. 2. Alt ein seier mŒ vera sant, men ein treng ikkje seia alt som er sant. 3. Fantasiane er nesten alltid verre enn r¿yndomen.

Til slutt var det samtale om erfaringar med sorg og sjukdom hjΠelevar eller familiane deira.

Kl.15.00-17.30 M¿te med ¯ygarden kommune pŒ Tednebakkane omsorgssenter, Rong.

Tilstades: Ordf¿rar Olav Martin Vik, rŒdmann Ingolf Solsvik, kommunalsjef (tidl. helse og sosialsjef) se Vik og 6 frŒ formannsskapet. FrŒ kyrkja kom forutan biskop, prost og seksjonssjef: sokneprest, kyrkjeverje. kyrkjelydspedagog, kontorsekret¾r, musikalsk aktivitetsleiar, fellesrŒdsleiar Gustav Landro, soknerŒdsleiar i Hjelme Atle DŒv¿y, soknerŒdsleiar i BlomvŒg Bente Helles¿y Guntveit.

Ordf¿raren orienterte om ¯ygarden kommune, som har 4100 innbyggjarar. I 1986 vart kommunen landfast. 1988 kom Hydro, og ilandf¿ringa av gass og olje har gjeve gode inntekter, og ein kunne gje 4,3 mill til kyrkjelege formŒl i Œr. Kommunen deltar elles i eit utviklingsprosjekt i Ginka i Etiopia driven av Misjonssambandet.

Av utfordringar i kommunen vart det nemnt barnevern og rusomsorg. Kommunen st¿ttar organisasjonane. Det er 16 bedehus i ¯ygarden og ein yter 10% av investeringskostnadane ved oppussing.

Deretter var det samtale:

*Ordf¿raren viste til stat/kyrkje-debatten og sa at kyrkja er ei av dei berande s¿ylene og viktig for kommunen, fordi vi treng noko som er st¿rre enn oss sj¿lve nŒr det knip for oss. Ein ynskjer at kyrka skal vera kyrkje slik som no og ikkje lausriva seg, sŒ vi saman kan ta vare pŒ historia og bygga vidare pŒ den.

*Otto Harkestad (Ap) sa seg samd med ordf¿raren og sa at difor vil ein ikkje at kyrkja skal verta privatisert. Kyrkja er viktig for folket i ¯ygarden, men kyrkja er for mykje innadvent. Han saknar kyrkja i den offentlege debatten. Han bekymrar seg for om det skulle gŒ mot eit skilje mellom kyrkje og kommunesamfunn.

*Biskopen responderte: Det ordf¿raren tek fram handlar fyrst og fremst om Ókommunekyrkja.Ó Kyrkja synes Œ forvalta vŒr felles religi¿se arv i det offentlege rom pŒ ein god mŒte. Folk flest ynskjer ikkje at det skal bli st¿rre endringar. Dette mŒ takast vare pŒ. Folk mŒ fŒ lov til Œ ha den v‰re og ikkje sŒ aktive trua. Det handlar og om religionsfridom, og vi har d¿me pŒ at minoritetane f¿ler seg ubekvemme med statskyrka. Me mŒ og ta vare pŒ dei svake, til d¿mes ved Œ gjera det mogeleg Œ vera homofil i vŒre kommunar.

*se Vik – kommunalsjef med ansvar for helse og sosial, fortalde om at ogsŒ her er det problem med alkohol og stoff. Ein ser at det frivillige arbeidet er med Œ f¿rebygga.

* Biskopen svara: Det er bra at kommunen brukar pengar pŒ frivillig arbeid. I kyrkja brukar ein pengar pŒ Œ st¿tta organisasjonane sitt arbeid. Kyrkja har eit forbetringspotensiale pŒ den diakonale sida. Kanskje kunne ein fŒ til ein delt stilling, det kan bety mykje.

* Prosten sa han er imponert over standarden pŒ kyrkjelege anlegg og drifta. Graset pŒ gravplassen vert klipt to gonger i veka. Det finst mange d¿me pŒ at det er ein god relasjon mellom kyrkje og kommune.

* FellesrŒdsformannen sa takk til kommunen for eit godt forhold. Ein har fŒtt den st¿tta frŒ kommunen som ein forventa, det gjev stabilitet for arbeidet. Samatundes har ein og fŒtt st¿tte frŒ Statoil og Hydro. Det er mindre motsetningar mellom nord og s¿r i kyrkja enn f¿r.

* Kyrkjeverja: Det har vore godt Œ fŒ hjelp til det f¿rebyggande arbeidet som gjer ein i stand til Œ plukka opp ungdomar.

* Soknepresten takka kommunen for det gode samarbeidet og dei gode kontora. Det er av uvurderlig verdi Πvera sΠsentralt plassert i kommunehuset, det gjer at folk kjem innom.

Ordf¿raren takka for det gode arbeidet.  Til slutt overrekte ordf¿raren eit bind av bygdesoga Ó¯ygarden 1920-1958 – Tru og livÓ og Ó¯ygarden det blomstrande ¿yriketÓ til biskopen, prosten og seksjonssjefen.

Deretter var det middag for heile fylgjet i kantina.

Kl.18.30-19.00 Samtale med leiarane for dei kyrkjelege rŒda  pŒ Skjergardsheimen

Kl.19.00-22.00 ÓNord om SvelgenÓ. SamrŒdingsm¿te med dei kyrkjelege rŒda og dei kyrkjeleg tilsette, pŒ Skjergardsheimen, Hatten.

Til stades: Biskop Ole D. Hages¾ther, prost Erling Kopperud, seksjonssjef Tore Skj¾veland, sokneprest Svenn Martinsen, kyrkjeverje Odd Nordmann Thormods¾ter, klokkar i BlomvŒg Ole Vik, kyrkjelydspedagog Synn¿ve S. Voldsund, musikalsk aktivitetsleiar Vegar Voldsund, kantor i permisjon Anne Lise Gr¿m, kyrkjetenarar /gravarar: KŒre Kristoffersen, Bj¿rn-Kjartan og  Kari O. Solheimslid (ogsŒ Hjelme soknerŒd), kontorsekret¾r Kari Rong.

FrŒ Hjelme soknerŒd: leiar Atle DŒv¿y, Laila ¯yen, Kjell Arne Fjeldstad, Bodil Martinsen, Annlaug B¿rve. FrŒ BlomvŒg soknerŒd: leiar Bente Guntveit, Olaug Rong, Kjellaug Solsvik, Rannveig Vestb¿stad Vik og leiar i fellesrŒdet Gustav Landro.

Prosten leia m¿tet. Leiar i Hjelme soknerŒd Atle DŒv¿y ynskte velkomen. Han innleia om temaet ÓKlar til forhalingÓ og bad for m¿tet. Seksjonssjef Tore Skj¾veland heldt andakt over 2. Kor 1, 24: ÓFor vi vil vera medarbeidarar sŒ de kan finna gledaÓ og snakka om medarbeidarskap og fire fasar i medarbeidaromsorga. Deretter var det kveldsmat.

 

 

Biskopen gjekk gjennom visitasmeldinga

Han rosa visitasmeldinga for god nynorsk og kommenterte s¾rleg fylgjande:

* Kyrkjene: Kyrkjene og kyrkjegardane er sv¾rt velhaldne.   klippa graset pŒ kyrkjegarden to gonger i veka er i overkant synes biskopen. Ei eventuell ny kyrkje pŒ Rong vart ikkje nemnt i m¿tet med kommunen. Her mŒ ein tenka seg om sŒ ein ikkje bind opp mange millionar i hus sŒ det ikkje vert pengar til livet. Det skal byggjast ein fleirbrukshall pŒ Rong, der kan ein vurdera om det kan verta gudstenester innimellom.

Biskopen har s¾rleg omsut for reinhaldet i kyrkjene og her var han godt n¿gd, i Hjelme kyrkje kunne han spegla seg i steingolvet.

* Gudstenestene: Biskopen kan forlanga 57 gudstenester per prestestilling. Det er no 72 forordna, 36 i kvart sokn. 30 i kyrkjene og nokre andre stader. Det er vel mykje.

Fint at fleire kan vera med i liturgien utan at ein sp¿r etter trua fyrst.

* DŒpssakramentet: Biskopen merka seg at ein ynskjer at folk skal vita at dŒpen forpliktar og ser at ein vil seia det pŒ ein positiv mŒte. Ein mŒ halda fram det som er rett og vera tydelege, men ikkje slik at folk f¿ler at det er for bratt og tungt for dei. Lat mors- og farshjarta vera med i dette, sŒ ein ikkje stenger folk ute frŒ Gud. Rettleiinga mŒ vera konfidentsentrert, slik som soknepresten gjer det. Generelt mŒ ein gje folk rŒd om Œ gifta seg, men av og til er det rett Œ seia at dei ikkje skal gjera det. Ver god mot dei som ikkje kan stilla opp for dei store ideala og dei som ikkje er like sterke i trua og livet. Ver god mot menneske som slit eller er i meiningsmindretal.

* Nattverd: Altervinen er lettvinen Caritas. Biskopen minna om at det er soknerŒdet som tek avgjerda om typen vin.

* Kyrkjelydskontoret er uvanleg bra. Kyrkjeb¿kene er f¿rt pŒ ein god mŒte.

* Samarbeid: Ein har ein fin samarbeidsavtale med bedehuset om eit team som arbeidar pΠbarne og ungdomssektoren. Det er mykje som drar mot gudstenesta.

* DŒpsoppl¾ringsprogrammet: Det er laga av tidlegare kyrkjelydsprest Lars Arne Vik. DŒpsskulen samlar 30 % av 6-Œringane. Ein ligg framfor alle ved Œ bruka leir som verkemiddel. Kantor er inne i femteklassane for Œ ¿va med liturgi og salmar til gudstenesta der dei fŒr Bibel.

* Konfirmasjonstida: 14 av 78 vert ikkje konfirmert. Ein mŒ sp¿rja seg om opplegget er for krevjande. Konfirmantweekend kostar 700, men dersom det er nokon som ikkje kan betala vert det ordna i det stille slik at alle kan vera med.

* Barne og ungdomsarbeidet: Det er ei imponerande liste over aktivitetar i ein kommune med 4000 innbyggjarar. Det er to kor som no ligg nede fordi kantor har permisjon. Jubelkoret (20stk) pŒ Vik bedehus for 4.-8.kl  og ¯ygarden familiekor (10 fam) er ikkje med i oversikten.

* Diakoni: Dette har ein ikkje kome skikkeleg i hamn med. BŒde dette og rusproblema er nemnt for kommunen.

* Misjon: SoknerŒda st¿ttar 5 misjon¾rar – desse er nemnt og har biletet pŒ nettsida.

Deretter var det samtale som prosten leia.

 

Gudstenesta og ÓDen store lovsongenÓ, den alternative liturgien ein pr¿ver ut

* Leiar i Hjelme soknerŒd: Me har fŒtt til meir frivillighet i gudstenesta, dette har det vore arbeidd mŒlretta med dei siste Œra, Œ inkludera konfirmantane og at ungane fŒr synga. Eit d¿me er musikkprosjektet til Vegard Voldsund som ogsŒ inkluderar ungdom. Dette har f¿rt til at folk har fŒtt tru pŒ gudstenesta. Denne liturgien er ein pr¿ve i to Œr og dette er eit dynamisk dokument som skal evaluerast l¿pande og ingenting er lŒst.  ha med fleire medarbeidarar i gudstenesta er uavhengig av liturgien.

* Prosten: Det er ikkje alle kyrkjer som har kj¿pt inn bandinstrument til bruk i gudstenesta.

* Leiar i fellesrŒdet: Det er meininga at denne liturgien skal kontinuerleg evaluerast.

* Kantor: Det er for mange ord, for mange alternativ og for mange gjentakingar. Det er mange fine ledd, men det er mengda som vert for mykje. Difor mŒ det strammast inn. Den offisielle liturgien gjev ogsŒ rom for mange endringar, og der er det og rom for mange medarbeidarar. F¿ler at kyrkja vert meir og meir innadvent i ein krets som f¿ler dette er flott. Kantor sa at ho f¿ler seg ikkje inspirert nŒr ho gŒr i kyrkja. Er for at ein skal l¿ysa opp, men f¿ler at dette er gŒtt for langt.

* Biskopen: Eg kan stŒ for all den teologien som stŒr her, men eg synes det er for ange ledd og for mykje ord. Mitt klare rŒd er at de strammar opp og tar bort ting som er gode, men ikkje n¿dvendige. InvitŽr kantor til Œ koma med innspel til liturgien. Det skal ikkje endrast no, for dette er soknerŒda sitt og det skal evaluerast i 2007. Eg vil ikkje ta denne liturgien frŒ dykk, for han vil de ha, ein kombinasjon av bedehustradisjon og ein rik kyrkjeleg tradisjon og teologi. Dette skal evaluerast skikkeleg med utsending av sp¿rsmŒl nŒr perioden er over.  Eg ynskjer at dette skal sendast inn til kyrkjerŒdet og nemnd for gudsteneste, for dette er gjennomarbeida.

* Soknepresten: Det var ei st¿rre forandring dŒ ein innf¿rte ny h¿gmesseliturgi i 1977/1992.  Tidlegare kom liturgien sentralt frŒ og skapte stor strid, no vil me gjera det sj¿lv. Dette krev kj¾rleik og at ein gjev kvarandre tid. Arbeidet vart sett i gang fordi ein ville ha fleire folk i kyrkja, og ein ville sameina mange tradisjonar. Men dette er ein pr¿veliturgi og det er folket i ¯ygarden som skal leva med han, difor vil eg som prest seia: ÓTake what you please, please!Ó

* Det ser ut til Πfungera med powerpoint i kyrkjene.

* Ungane har fŒtt ein mykje tydelegare plass i gudstenesta. Dei skal fram og syngja og sŒ ha si eiga preike.

* Nokon gŒr ikkje i kyrkja p.g.a. den nye liturgien og nokon gjekk ikkje pŒ grunn av den gamle, det er vanskeleg Œ finna noko som alle er n¿gd med. Poenget er Œ ikkje ekskludera nokon frŒ kyrkja, difor mŒ me sp¿rja: Korleis skal ein gjera for at fleire skal synast at det er godt Œ gŒ i kyrkja.

Biskopen avrunda samtalen: NŒr de vil noko sŒ gŒr de for det. Dette kan det bli noko av.

 

ÓKlar til forhalingÓ- forholdet til Den norske kyrkja

Soknepresten gjorde greie for den historiske utviklinga og dei sp¿rsmŒla som ura ein: Kan ein vera sikker pŒ Œ fŒ bibeltru prest her i ¯ygarden? Kva med ny biskop, vil han stŒ for kyrkja sitt gamle syn? NŒr visitasmeldinga er kalla ÓKlar til forhalingÓ, tyder det at ein har tenkt pŒ Óeit indre oppbrotÓ.  Kyrkja i ¯ygarden vil vera nett den same bŒten som f¿r, men treng kan hende ny kaiplass.

Biskopen responderte: Dette er ei blanding av uro, nytenking og poetisk sprŒk, men kva betyr det? Ei ordning med alternativt tilsyn finst ikkje i kyrkja vŒr no. Det er bra at ein kan dr¿fta dette med valkyrkjelydar. Problemet er at dersom soknerŒdet gŒr, kan ein ikkje forplikta heile kyrkjelyden. DŒ kan ein ikkje ta med seg bygningane.

Ved eit presteskifte skal det gŒ Œ fŒ ein god prest i ¯ygarden. De kan kanskje arbeida mot eit alternativt tilsyn, men det alternativet finst ikkje no. De kan ikkje rekna med at det kjem ein biskop som bryt det kyrkelege fellesskapet med dei andre biskopane. Eg ynskjer at det kjem ein biskop med mitt syn. Dersom det kjem ein biskop med eit anna syn fŒr ein forholda seg strengt formelt og juridisk til han. Kjem han pŒ bes¿k mŒ de ta imot han. Eg kan ikkje anvisa dykk ny kaiplass, for ein annan kai finst ikkje i dag.

FrΠordskiftet:

* Korleis kan ein fŒ til Œ ta imot ein biskop som ikkje er nokon biskop for oss?  Dersom det gŒr gale er det ikkje nokon kyrkjelyd for oss Œ vera i. Eg er redd for Dnk om to Œr nŒr det skal koma ny biskop i Bj¿rgvin. Dersom kaien ikkje finst, sŒ vert me rekande rundt. Eg er ikkje redd for forholdet til kommunen.

* Uenig i at kaien ikkje finst, men me finn han snart ikkje innanfor Dnk. Dersom Dnk skal bestŒ som eit trussamfunn kan ein ikkje fjerna Guds ord frŒ kyrkja. Mange har alt hoppa av skuta eller vil hoppa dersom ikkje ein kan laga eit system som gjer at dei kan bli verande ombord. Det er vesentleg at ein fŒr eit alternativ, elles vel folk andre alternativ.

* SŒ lenge me kan bevara vŒr eigenart kjem me til Œ strekka oss langt for Œ vera ei folkekyrkje. Me er innadvente og vil strekka oss langt, men dŒ mŒ dette vera pŒ plass. Dersom kaien ikkje finst, kan me laga han.

* ¯ygarden er ei mus som stŒr ved sida av elefanten Den norske kyrkja og pip og pr¿ver Œ fŒ sagt noko. Det er vanskeleg Œ finna ein plass med det systemet som er i dag. Det ein gjer i dag er Œ pr¿va Œ pŒverka systemet sŒ det kan ta vare pŒ oss. Prestane mŒ gŒ til nokon og fŒ den st¿tta dei treng. Kanskje er me kvasse i kantane, men me ynskjer Œ formidla kj¾rleik til menneske og samtidig formidla kva som er rett og galt.

* Det er ikkje lett Œ bŒde tona flagg og visa kj¾rleik. Det er vanskeleg pŒ ein liten plass der ein ikkje kan velja kristent milj¿. Er redd for dei h¿ge d¿rstokkane i kyrkja. Har ikkje opplevd h¿gare d¿rstokkar enn her i ¯ygarden. Vi mŒ forkynna Guds ord rett, men det er ikkje lett Œ seia kven som har rett l¾re, det er ulike kulturar. Redd for at folkekyrkja vil forsvinna dersom statskyrkja forsvinn. Vil at kyrkja skal snu seg mot folk, og me mŒ ikkje ekskludera og det kan skje dersom det er for skarpe kantar. 

* Me har to Œr og skal bruka den tida til Œ be om Œ fŒ ein biskop som stŒr pŒ Guds ord. MŒ ikkje la dette bli nokon pessimisme, for me har det bra her i ¯ygarden. Det er viktig at kyrkja er herre i eige hus. Det Œ vera utadretta:  bygga relasjonar til folk flest er viktig.  snakka med karane pŒ benken pŒ kj¿pesenteret er kanskje vel sŒ viktig teneste som gudstenesta.

Biskopen oppsummerte: Dette mŒ sjŒast i perspektiv. No er me ute pŒ djupt vatn. De har eit anliggande som fortel om ei naud. Vi fŒr gjera som Jesus gjorde: Tala om det som er rett, men og om tilgjeving og faren ved Œ kasta den fyrste stein.

Biskopen avslutta med b¿n.

Fredag 15.september 2006

Kl.09.00-09.45 Skulegudsteneste i BlomvŒg kyrkje for Toft¿y, Rong og BlomvŒg skular

Kyrkja var fullsett av elevar frŒ 5.-7. klasse frŒ skulane i soknet. Elevar bar bibel og kross i inngangsprosesjonen. Kyrkjelydspedagog Synn¿ve Sand¿y Voldsund preika om Sakkeus. Ho bruka bilete pŒ powerpoint. Biskopen hadde ei helsing til f¿r forb¿na og snakka om tilgjeving og dŒp. Elevar deltok med lystenning og b¿n. Biskopen lyste velsigninga til slutt.

Kl.10.45-11.30 Skulegudsteneste i Hjelme kyrkje for Alvheim og Bakken skular.

Elevar bar bibel og kross i inngangsprosesjonen og las tekstane. Biskopen hadde preika og sa at ein biskop er ein som bes¿ker, ber og bestemmer og at han syntes det var flott Œ m¿ta elevane i Hjelme kyrkje. Han snakka om det Œ st¿tta kvarandre og viste det ved Œ balansera ein tallerk pŒ 5 fingrar. Av og til mŒ ein bera ting aleine, dŒ gjeld det at ein finn sentrum sŒ Jesus kan bera saman med oss. Elevar deltok med lystenning og forb¿n. Biskopen lyste velsigninga til slutt.

Kl.12.15-12.45 Lunsj pΠkyrkje- og prestekontoret, Rong

Kl.13.00-13.45 ¯ygarden ungdomsskule, Rong. 9.klasse. Sp¿rjetime.

Rektor Stein Vidar Risl¿w tok imot biskopen og ynskte velkomen. Elevane stilte varierte sp¿rsmŒl, blant anna om biskopens syn pŒ homofili og om frelsa og tilgjeving.

Kl.14.00-14.30 Vitjing i Terna barnehage pΠRong

Biskopen med fylgje vart tatt imot av einingsleiar Frank Hop og pedagogisk leiar Anita Helleb¿. Borna var ute og leika i den sommarvarme sola og etterpŒ song dei for biskopen.

Kl.15.00-17.00 Bedriftsvitjing pΠStureterminalen/Norsk Hydro med middag

Vedlikehaldssjef Knut Hansen tok imot biskopen med fylgje og gav ei orientering om anlegget som tar imot olje gjennom r¿yrleidning bŒde frŒ Grane og Oseberg. Deretter var det omvisning i minibuss pŒ anlegget. M¿tet vart avslutta med middag i Gjestehuset der ˜g terminalsjef Inge Dagestad deltok.

Kl 19.00-22.00  ÓSongar frŒ bedehusetÓ i BlomvŒg kyrkje, med partytelt i borggarden

Leif Gunnar Vik leia oss gjennom ein songkveld med kjente bedehussongar. Kora i ¯ygarden tok del og me fekk h¿yra Vik mannskor, jubelkoret og ¯ygarden gospelkor. Biskopen hadde andakt om tilgjeving og ny start og om Johannes Markus som fylgde Paulus.  EtterpŒ var det grilling i borggarden og servering av hamburger, p¿lser og kaker og kaffi.

 

Laurdag 16.september 2006

Biskopen f¿rebudde gudsteneste og visitasforedrag

Sundag 17.september 2006

Kl.1100 Visitas- og jubileumsh¿gmesse i BlomvŒg kyrkje, med partytelt i borggarden

I gudstenesta vart det markert at BlomvŒg kyrkje er 75 Œr og Hjelme kyrkje 35 Œr.

Som liturgi nytta ein ÓDen store LovsongenÓ. Soknepresten hadde liturgien og  biskopen preika over dagens tekst. Prosten, klokkar Ole Vik og ei rekke ul¿na medarbeidarar deltok. ¯ygarden Gospel og born med song. Soknepresten forretta nattverden og biskopen deltok ved utdelinga ved intinksjon. Det var 170 gudstenestedeltakarar og 151 nattverdgjester.

Etter gudstenesta heldt biskopen visitasforedraget i kyrkja:

BISPEVISITAS I ¯YGARDEN PRESTEGJELD I VESTHORDLAND PROSTI -  BLOMVG OG HJELME SOKN 13. - 17. SEPTEMBER 2006

 Visitasgudstenesta her i ¯ygarden prestegjeld finn stad pŒ den s¿ndagen som har fŒtt namnet ÓTakknemligheten sin s¿ndagÓ. Alle tekstane oppmoder til TAKKSEMD.

Etter fem tette dagar i prestegjeldet, sŒ kjenner eg pŒ kor velvald dette temaet er. De lever pŒ mange mŒtar i ei nŒdetid nett no: Dei ytre forholda ligg s¾rs vel til rettes. Kyrkjer og kyrkjegardar stŒr heilt str¿kne. Kyrkjelydskontora er gode og har ei sv¾rt tenleg plassering. Det er ei tett samhandling med kommunen, prega av respekt og profesjonalitet. Staben har funne saman, dei tilsette gjer det dei kan for Œ gjere kvarandre gode. SoknerŒda har eit levande engasjement for Jesus og stor vilje til refleksjon og nysatsing. For meg har det s¾rleg vore godt Œ merka kor tett den kyrkjelege strukturen dreg saman med bedehusr¿rsla og opent st¿r kvarandre.     

Det er klart det gjer inntrykk nŒr eg h¿yrer at kommunen kvart Œr gjev 100 000 til eit misjonsprosjekt som Misjonssambandet driv i Etiopia. Og at skulen sŒ fylgjer opp med storaksjon til same formŒlet.  Det er glederikt Œ sjŒ kor fint bygdefolk og industri tek vare pŒ Hjelme gamle kyrkje, eit kyrkjehus som pŒ mange mŒtar er avskilta. Kyrkjehus og kyrkjegardar vert stelte som om det var heim og hage. SjŒ berre pŒ BlomvŒg kyrkje no ved 75-Œrs jubileet: De fekk ikkje utvidinga som mange av dykk arbeidde for. Men de tar tak i det de kan gjere noko med: Flott parkering utomhus og vakre nye tekstilar innomhus. Og ein borggard som no under visitasen er vorten ein elegant kyrkjelydssal. 

Det er 13 Œr sidan biskop Per L¿nning visiterte prestegjeldet her ute i ¯ygarden. Til visitasen no i Œr ligg det f¿re ei instruktiv og velskriven melding. Her er mangt som gler og imponerer.

Ikkje minst det levande arbeidet som finn stad pŒ mange av dei til saman 16 bedehusa som er spreidde rundt i bygdene. Sjeldan sŒg eg slik ei liste over s¿ndagsskular og yngreslag. Men eg tel og sju tiltak for ungdomar i meldinga dykkar, i tillegg kjem eit uvanleg rikt leirarbeid knytt til Skjergardsheimen.

Eg finn strategar i denne kyrkjelyden som har arbeidd pŒ lang sikt og som har nytta h¿vet, nŒr sjansen var der. Eit skulehus skal seljast pŒ Hatten, og sŒ kjem altsŒ Skjergardsheimen. Ei stilling som kyrkjelydsprest vert ledig, og sŒ vert ho konvertert til ungdomsteam og barnearbeidar. Biskop L¿nning etterlysar betre parkering ved Hjelme kyrkje, og sŒ finn de plass lunt innimellom lynghaugane. Tomt er innkj¿pt til prestebustad og kan nyttast nŒr signala kjem frŒ bisped¿mekontoret. Nokon sŒg mogelegheitane i ei utvida BlomvŒg kyrkje. Dei vart riktig nok stoppa av Riksantikvaren, som jo har merka seg denne kyrkja som uvanleg interessant. Men de viser at de har handlekraft og engasjement.

Der de ikkje har sagt dykk n¿gde, er pŒ det diakonale feltet. Her kjenner de at noko mŒ gjerast.  Det ligg alt for mange og ventar i ÓBarmhjertigheten sitt husÓ (jfr. dagens preiketekst.) Tradisjonen har alltid vore slik mellom ¯ygardsfolket, at leid nokon naud, eller blei pŒ sj¿en, sŒ stilte naboane opp. Det har vi mange d¿me pŒ i dag og.  Men nauda er meir skjult i dag. Ho forskansar seg bak heimen sine tjukke veggar. Ein kan liksom ikkje trengja seg pŒ, f¿ler ein, og dessutan er det sŒ travelt for oss alle.

Med mobilen som kommunikasjonsmiddel og fjernsynet som altar, vert relasjonane utfordra.

NŒr familiestrukturane vert utydelege kan det verte vondt om f¿rebilete for barn og unge. I visitasmeldinga skriv de at rusmisbruket mellom unge ser til Œ auke. Eg kallar kyrkjelyden til levande diakonal innsats i Œra som kjem. Kan de fŒ opp ei stilling for ein diakoniarbeidar, veit eg at fellesskapen vil fŒ nytte av det.

Som mange av dykk veit, kjenner eg ¿ygardsfolket betre enn dei fleste. Handlekraftig og rett pŒ. Unyansert ofte og utan sans for dikkedarar. Eg er full av beundring. Eg har heilt klart noko Œ l¾ra.

Men baksida mŒ de og vere var. Livet er ikkje sŒ svart/kvitt som mange ser ut til Œ tru. Det er lett for Œ sŒre nŒr orda kjem usensurerte. Det er godt med kraftig leiarskap.  Dei gode leiarane tek seg likevel alltid tid til Œ lytta, dei veit kor viktig det er Œ fŒ med seg  meiningane frŒ dei som ikkje sŒ lett stŒr opp og m¾ler imot. FŒr ein ikkje med seg fotfolket, kan resultatet verte fraksjonering og motl¿yse.

Dette er ikkje sagt som eit forsvar for meg sj¿lv som biskop og for ei kyrkje som har gjort val de er urolege for. SŒ sjeldan som det er med ein bispevisitas, er det ikkje meir enn rimeleg at de stŒr opp og konfronterer meg i aktuelle sp¿rsmŒl. Ja, det er faktisk slik at eg har bruk for tydeleg tale, for eg skal vidare i nye, sentrale m¿te. Eg tek med meg synspunkt og Œtvaringar.

Som de og veit, er eg samd med dykk i dei grunnleggjande synspunkta. F¿rst og fremst dette at Bibelen skal vere grunnlag og rettesnor for alt det vi gjer og l¾rer og forkynner.

Men eg har merka meg samtalen med kommuneleiinga, der vi i den aktuelle Stat/kyrkje-debatten vart alvorleg formant om ikkje Œ stilla oss slik at den offisielle kyrkja vert privatisert og mistar den n¾re kontakten med ei lokalbefolkning med djupe kristne r¿ter. ÓI ¯ygarden sitt kommunehusÓ, vart det sagt,Ó er kyrkja ei av dei berande s¿ylene. Vi treng Œ ha noko som er st¿rre enn oss sj¿lve, nŒr det kniper for oss.  Kyrkja mŒ ikkje verte for innadvendt i dagane som kjem.Ó

Og dŒ er eg over pŒ dei to store sakene de har lagt fram for meg. F¿rst dette at de leiter etter ein veg for kyrkjelyden om Den norske kyrkja gjer val som de finn er ubibelske.

De er Óklare til forhalingÓ skriv de i visitasmeldinga. Kjem Kyrkjem¿tet ut med vedtak som de ikkje finn har st¿tte i Bibelen, dŒ vil de mŒtte vurdere forskjellige modellar for brot i gudstenestefellesskap. Og om de skulle skje at kyrkjelyden fekk ein prest eller biskop med nytt syn i homofilisp¿rsmŒlet.

Eg vil gjere det eg kan for at sŒ ikkje skal skje. Men eg mŒ be dei av dykk som talar om valkyrkjelydar og alternativt bispetilsyn om Œ sjŒ pŒ realismen i tenkinga. Vi har ikkje no slike ordningar. Og skulle de som leiing s¿ka Œ forhala kyrkjelyden til annan kai, sŒ veit eg ikkje kvar den kaien er. Og folkekyrkja, med kyrkjehus og mannskap, ho vil verte att. Ein kan ikkje melde folkekyrkja inn i ei frikyrkje.

Ikkje skal ein sj¿lv heller gjere det som eine person. Du skal ikkje langt attende i kyrkjehistoria f¿r du finn open vrangl¾re forkynt frŒ preikestolar og i dette stiftet. Men folk sto distansen og blei i kyrkja og forkynte Ordet og vitna for naboane og fylte dei valde rŒda med trugne kyrkje- og bedehusfolk. Slik det nŒ er i ¯ygarden, mŒ de for all del halde saman og nytte den nŒdetida de har. Det ville vere ¿ydeleggjande om de no splitta opp fellesskapen i mindre forsamlingar, eller trakk dykk ut til kyrkjelydsfellesskap eller forsamlingar utanfor ¯ygarden.  Som einskildperson kunne du vel sakta fŒ enda st¿rre personlege opplevingar i forsamlingar der alle var oppgl¿dde. Men kva med bygda di og naboen sine barn?

Ingen mŒ seie at de ikkje har ein bibeltru prest. Ingen mŒ seie at her er alt statisk, vi kjem ikkje vidare. Ingen mŒ seie at mogelegheitane ikkje finst for levande kyrkjelyds- og bedehusarbeid.  Tvert om har de ein sentral og bibelsk forankring, og openberre sjansar til Œ nŒ ut pŒ ei folkekyrkjeleg mark som har djupe andelege furer.

Den andre store saka ved denne visitasen er den nye gudstenesteliturgien de har arbeidd fram, Ó¯ygardsliturgienÓ har den vore kalla, eller ÓDen store lovsongenÓ.

De har nytta det h¿vet som alle kyrkjelydane har no for tida, til Œ s¿ka Œ meisle ut ny liturgi som ei pr¿veordning. Og her har de gjort noko som er uvanleg spanande: De s¿kjer Œ halde i hop gamal levande og velpr¿vd liturgi med ein opnare bedehustradisjon med enklare songar og stor deltaking frŒ lekfolket si side. Det er klart at det er presten som legg mange av premissane, eg kjenner att mykje av stoffet frŒ meir h¿gkyrkjelege tradisjonar. Sjeldan sŒg eg likevel eit sŒ aktivt deltakande lekfolk. Her skapar de noko som verkeleg er interessant.

NŒr det gjeld gudstenesta, gler eg meg over stor og aktiv deltaking frŒ kyrkjelyden si side, der bŒde barn og unge er involverte. LikesŒ over eit band som er med og supplerer orgelet. Med Powerpoint har vanlege folk heile tida oversikt over kvar vi er og kva vi gjer. Her er solid forkynning og stor fleksibilitet.

Men som eg alt har sagt ved fleire h¿ve: De er for glade i ord. Sj¿lv om dei er gode og bibelske og f¿rer med seg vakker tradisjon, sŒ kan dei verte for mange. S¾rleg er dette tydeleg i nattverdliturgien, her trengs det at nokon strammar opp og skjer bort.

Alt endringsarbeid tek tid. Eg trur de gjer klokt i Œ behalde den noverande liturgien ved nokre av gudstenestene. DŒ eg skreiv dette foredraget hadde eg enno ikkje h¿yrt lyden i orgelet. Det er for dŒrleg, sŒ gode instrument som de har. Eg vonar og at barnekantoriet kjem att nŒr kantor har avslutta permisjonen.

Sjeldan har eg hatt sŒ mykje pŒ hjarta som nett no. Det er sŒ mange einskildobservasjonar eg hadde hatt hug til Œ kommentere. Om att og om att har eg tatt dykk i Œ gjere framifrŒ godt arbeid. Det gjeld ikkje minst medarbeidarane som er tilsette. Eg kunne nemnd dei ved namn ein etter ein og fortalt kva eg har sett av faglegheit, kj¾rleik og vilje til Œ satse.

Ver med dei no, og nytt tida. Ho er god og full av mogelegheiter.

Ein visitas er over, og biskopen fer vidare til andre kyrkjelydar. Eg kjenner det likevel slik at vi er ikkje ferdige enno, ikkje eg med dykk og ikkje de med meg. Vi treng Πha kontakt med kvarandre i den prosessen de har tatt til med. Her er mykje Πvinne og mykje Πrisikera.

De har prosten som medarbeidar, han har de tillit til og han har vore dykk ein klok rŒdgjevar. Men eg er komen til at eg vil attende til dykk og m¿te dykk til dr¿ftingar ei kveldsstund om eitt Œr. DŒ har vi bak oss eit kyrkjem¿te. DŒ har vi erfaringar frŒ den nye gudstenesteliturgien. DŒ kan eg fŒ h¿yre om konfirmantane som les dette Œret, det var sŒ flott Œ m¿te dei pŒ ungdomsskulen og dei har sŒ gode leiarer.  Det kan vere godt for dykk Œ ha ei slik vitjing Œ forhalde dykk til, om noko skulle skjere seg. Da kan de roe dykk ned og tenkje: Vi tar det opp i dr¿ftingsm¿tet med biskopen.

Eg kjenner at denne visitasen har Gud brukt. Eg seier som Paulus: ÓEg vil kome att for Œ sjŒ korleis det gŒr med dykkÓ.

ÓOg eg er viss pŒ at han som tok til med ei god gjerning i dykk, han skal fullf¿ra henne – heilt til Jesu Kristi dagÓ (Fil 1,6).

BJ¯RGVIN BISPESTOL, 17. september 2006.

Ole D. Hages¾ther

 Soknepresten og rŒdsleiarane Atle DŒv¿y, Olaug Rong og Gustav Landro tok ordet og kom med fylgjande helsing: 

ÓDei kyrkjelege rŒda og soknepresten i ¯ygarden vil varmt fŒ takka  biskopen med f¿lgje for flotte visitasdagar. Takk for gode samlingar, samtalar og for at biskopen har teke oss pŒ alvor nŒr vi i leiinga i ¯ygardskyrkjelydane "Nord om Svelgen"  har sagt at prestegjeldet er "Klar til Forhaling."

I samrŒd med biskopen er vŒrt mŒl for det vidare arbeidet Œ be og arbeide for:

1. At menneske i ¯ygarden vert kalla til tru pŒ og lydnad mot Jesus Kristus, slik at dei med oss kan verta frelst og nŒ Himmelen.

2. At kristen diakoni og kj¾rleik kan fylle prestegjeldet si verksemd.

3. Godt samvirke mellom embete og rŒd.

4. Gode relasjonar mellom den offisielle kyrkja og det friviljuge kristne arbeidet.

5. Gode og bibeltru prestar til ¯ygarden prestegjeld —g i framtida.

6. Eit bibelsk basert bispetilsyn for ¯ygarden prestegjeld, andre kyrkjelege einingar og einskildpersonar som stŒr i den same klassiske kyrkjetradisjonen som oss.

7. Eit nytt kyrkjeleg rom, i lojalitet mot vŒrt evangelisk-lutherske trusgrunnlag i Skrift og Vedkjenning, gjerne pŒ ¿kumenisk og internasjonal basis.

Kristus mellom oss, hŒpet om herlegdom! (Kol.1,27b)Ó

Deretter var det kyrkjekaffi i borggarden.

Bj¿rgvin bispestol, 6. oktober  2006

Ole D. Hages¾ther

Biskop i Bj¿rgvin      

Tore Skj¾veland

Seksjonssjef kyrkjefag

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

NOTATAR